ન પ્રકલ્પ, ન વિકલ્પ, નૂતનવર્ષે ધરીએ નવ સંકલ્પ.

ન પ્રકલ્પ, ન વિકલ્પ, નૂતનવર્ષે ધરીએ નવ સંકલ્પ.

New Year`s Good resolutions are simply checks that men draw on a bank where they have no account.”
 

– Oscar Wilde (Irish Writer & Poet)

=====

પ્રિય મિત્રો,

આપના હાથમાં `પાંચમી દિશા`નો આ અંક આવશે ત્યારે આપ વિક્રમ સંવત ૨૦૬૯-૭૦ની સાલની દિવાળી તથા નૂતન વર્ષના તહેવારનો આનંદ માણી રહ્યા હશો. આપની આસપાસ સમગ્ર વાતાવરણ આનંદ તથા ઉલ્લાસથી ભરપૂર હશે અને આપ સાતમા આસમાનમાં વિહાર કરી રહ્યા હશો. કેટલાક પાઠક મિત્રો નવા વર્ષમાં શક્ય-અશક્ય એવા ઘણા સંકલ્પ કરવા માટે પણ થનગની રહ્યા હશે..!

હાલમાં, દેશના રાજકારણમાં વળી, શૌચાલયથી માંડીને દેવાલય સુધી તમામ બાબતમાં, ધર્મનિરપેક્ષતા-ધર્મસાપેક્ષતાની ચર્ચા અત્યંત જોરમાં છે તેથી, એક મિત્ર મને બેહૂદો સવાલ પૂછે છે, " આપણા `સંકલ્પ મહાશય` ધર્મનિરપેક્ષ ગણાય કે ધર્મસાપેક્ષ ગણાય..!"  જોકે, મારા મત અનુસાર તો, સાચા અર્થમાં દર નવા વર્ષે કરવામાં આવતા આપણા `સંકલ્પ મહાશય` એકલા જ આપણા દેશમાં સાચા ધર્મ નિરપેક્ષ ગણાય કારણકે, તે ક્યારેય જાતિ-જ્ઞાતિ, નાનાં-મોટાં,નર-નારી, મનના કાચા-પાકા જેવા ભેદભાવ રાખ્યા વગર સહુને પોતાના ગળે વળગાડે છે. વળી, પોતાને બળજબરીપૂર્વક તરછોડનારા સામે પણ, કોઈ દિવસ છાપામાં નિવેદન નથી છપાવતા કે, કોઈ ટીવી ચેનલ પર વ્યર્થ દલીલો કરવા ચોવીસ કલાક ઉપસ્થિત નથી રહેતા..!

મારા બીજા એક મિત્ર મને કહે છે કે," આ બેસતા વર્ષે તો કોઈ `વજનદાર` સંકલ્પ કરવો છે જેથી ગત વર્ષની માફક આ વર્ષે, તે મનમાંથી છટકી ન જાય..!"

હળવેથી મેં કહ્યું, " એક કામ કર, મારાં વજનદાર ભાભીની(100Kg?) સલાહ મેળવીને આ સંકલ્પ કરજે, વર્ષભર તો શું, જીવનભર તે ક્યાંય છટકી નહીં શકે..!"

તો ચાલો, આ એક જ મિત્રને શામાટે? આપણે બાકીના સર્વ મિત્રો પણ યોગ્ય સંકલ્પ કરી શકે તે કાજે તમામને સાચા હ્રદયથી મદદ કરવાનો, આ વર્ષનો `આપણો સંકલ્પ` સિદ્ધ કરવા નમ્ર પ્રયાસ કરી જોઈએ..!  

દોસ્તો, શું આપ જાણો છો? વિશાળકાય કમ્પ્યૂટર્સને માણસની હથેળીમાં સમાવતા સેવાભાવી ટૅબ્લેટ સ્વરૂપે રમતા કરવાનો યશ જેને ફાળે જાય છે તે, અમેરિકન સ્ટિવ જોબ્સ એટલેકે Apple Inc. ના સ્થાપક સ્ટિવન પૌલના જીવનની અંતિમ ક્ષણે તેના હોઠ પર આખરી શબ્દ હતા, "Oh Wow, Oh Wow, Oh Wow!"  શું હશે આ ઉદ્ગારનો અર્થ? કેવળ, એક નાનકડા ગેરેજમાં શરૂ કરેલી એક નબળી કમ્પ્યૂટર કંપનીને પોતાના તર્ક-તક તથા સંકલ્પ સિદ્ધિ દ્વારા, વિશ્વભરમાં મહત્તમ ઊંચાઈ પર પહોંચાડી અવનવા ગેઝેટ્સના આવિષ્કાર વડે જેણે  દુનિયા આખીને આંગળીના ટેરવે રમતું કરી દીધું, તે સ્ટિવ જોબ્સને અંતિમ ક્ષણે પણ કોઈ અદ્ભુત નવા આવિષ્કારનો સંકલ્પ સિદ્ધ થયાનો અણસાર આવી જતાં, અત્યંત ઉત્તેજનામાં સરી પડેલા, "Oh Wow, Oh Wow, Oh Wow!"  આખરી શબ્દ સ્ટિવ જોબ્સની પોતાના સંકલ્પ પાલન પરત્વે પ્રતિબદ્ધતા દર્શાવે છે.
આપણામાં પણ એક કહેવત છેકે, ` કૂકડીનું મોં ઢેફલીએ રાજી = નાના માણસને થોડાથી સંતોષ થાય છે.` પરંતુ, આજે આપણે, `થોડાથી સંતોષ કરનારાઓ`ની વાત નથી કરવી. આપણે તો આવનાર નવા વર્ષમાં નવાં ઉત્તુંગ શિખરને સર કરવા માંગતા સ્ટિવ જોબ્સ જેવા સાહસિક માનવીઓના નવ સંકલ્પની વાત કરવી છે. કહેવાય છેકે, આપણું સદનસીબ તે, આપણે પાડેલા પરસેવાની સફળતાના મળેલા ફળ ઉપરાંત વધારાનું વળતર (BONUS) છે. વિશ્વના મહાન બોક્સર મહમ્મદ અલી પોતાની ટ્રેઈનીંગના સમયને ખુબ ધિક્કારતો હતો છતાં, તે સમયે પોતાના મનને એમ કહીને સમજાવી લેતોકે," અત્યારે આ સમયને ચૂપચાપ સહન કરી લે અને તારું બાકીનું સમગ્ર જીવન એક વિશ્વવિજેતા તરીકે જીવ..!" આપણે સુદ્ધાં, " હું વિચારું છું કે હું સંકલ્પ પાળી શકીશ." ને બદલે " હું જાણું છુંકે, હું સંકલ્પ કેવી રીતે પાળીશ." તેમ મનમાં ઠસાવવાનો પ્રયત્ન કરવો જોઈએ.

નવા વર્ષના સંકલ્પ સ્વરૂપે, મનની આંખનો અંધાપો અને સમઝશક્તિમાં પ્રજ્ઞાચક્ષુપણું ત્યજીને આજે, નવી જ આશાનો સંચાર કરતા,નવા વર્ષના હકારાત્મક, આશાવાદી વાતાવરણમાં, આપણે સાચા હ્રદયથી, ઈશ્વરને પ્રાર્થના કરીએકે, " હે પ્રભુ, સંકલ્પ પાલન બાબત જ્યારે મને અપાર હતાશા ઘેરી વળે, ત્યારે મારી સંકલ્પપૂર્તિ કાજે મારી ભીતર અમાપ મહેચ્છાગ્નિ પ્રગટ કરજે."

કલ્પનાથી ય બહુ દૂર ધીરજ થઈ ગઈ છે, દીર્ઘ શ્રદ્ધા પછીની એ સમજ થઈ ગઈ છે;
એટલા દિવસો વિતાવ્યા છે મેં દુઃખમાં બેફામ,કે દયા કરવી એ ઈશ્વરની ફરજ થઈ ગઈ છે.
- આદરણીય શ્રીબરકત વિરાણીસાહેબ(બેફામ).

નવ વર્ષ સંકલ્પ સિદ્ધિ, એક ગુરુ પ્રસાદ.

મિત્રો, બેસતા વર્ષના દિવસે, પોતપોતાના માનેલા ગુરુ દ્વારા, સંકલ્પ (વચન) લેવાનો ભવ્ય સમારોહ ઘણા ખરાં ધાર્મિક સ્થાનમાં યોજાતો હોય છે. આ સંકલ્પ જો સાચી શ્રદ્ધાથી લેવામાં આવે તો મક્કમતાપૂર્વક તેને વર્ષભર પાળી પણ શકાય છે. જોકે, મારું માનવું છેકે, આજકાલ સાધક બચારો જેટલી અનન્ય શ્રદ્ધાથી ગુરુને સન્માને છે, તેટલા જ અપમાનજનક વ્યવહારથી આવા કહેવાતા ગુરુઓ સાધકની શ્રદ્ધા ડગુમગુ થાય તેવાં કુકૃત્ય આચરીને સાધકને કોડીનો કરી દેતા હોય તેમ ભાસે છે..! કદાચ, આવા જ કારણસર કેટલાક કહેવાતા ગુરુઓ એક પછી એક વૈકુંઠ નિવાસી (જેલ) થવા લાગ્યા છે..! તાજેતરમાં, કહેવાતા સંત `નિરાશારામો`ની થયેલ ફજેતી અને  દુર્ગતિ જોતાં એક બાબત નિશ્ચિત છેકે નવા વર્ષનો સહુ પ્રથમ સંકલ્પ તો એજ કરવો જોઈએ કે, હું જ મારો ગુરુ બનીશ અને માત્રને માત્ર મારા `અંતર મનના` (આત્માના) અવાજને જ અનુસરીશ. આથીજ, `મન` વિષયે, બાળગંગાધર ટિળક કહે છે કે, "મનોવ્યાપારમાંથી સારાસાર વિવેકશક્તિ બાદ કરીને બાકી રહેલ સર્વ વ્યાપાર જે ઇંદ્રિયથી થાય છે તેને `મન` એ નામ આપવાનો સાંખ્ય અને વેદાંત એ બે શાસ્ત્રોનો વહીવટ છે." યાદ રાખો, આપણું મન કુશળ વકીલની માફક, `હોવું જોઈએ` ( એટલેકે સંકલ્પ), અથવા ઊલટી રીતે `આમ હોવું જોઈએ`ના (એટલેકે વિકલ્પ), નિર્ણય માટે આપણી બુદ્ધિ સમક્ષ `સંકલ્પ-વિકલ્પને` રજૂ કરે છે અને તેથી `સંકલ્પ-વિકલ્પને` નિર્ણય કરનાર નહિ પણ, માત્ર કલ્પના કરનાર ઇંદ્રિય એમ પણ કહે છે. વળી સંકલ્પ એ શબ્દમાં જ કેટલીક વાર નિશ્ચયનો પણ સમાવેશ આપોઆપ થયેલો માની લેવાય છે.

જોકે, એ બાબત પણ નિતાંત સત્ય છેકે, જીવનમાં સર્વ પ્રથમ આપણા માટે લાભકારી સંકલ્પ લેવરાવનાર પ્રથમ ગુરુ, તે આપણી જન્મદાતા માતા છે. `આમ કરાય` અને `આમ ન જ કરાય` તેમ કહી સંશય રહિત જીવન પદ્ધતિ શિક્ષણનું પગરણ માતાના ગર્ભમાંથી જ શરૂ થઈ જાય છે. નવા વર્ષે કરવામાં આવતા દરેક સંકલ્પના ફાયદા-ગેરફાયદા સુપેરે જાણનાર વ્યક્તિ,` ભણેલો સાથે જ, ગણેલો છે.` તેમ કહી શકાય. માતા નામના ગુરુ આપણને ભણતર સાથે ગણતરના અમૂલ્ય પાઠ શીખવે છે. મહાન ગ્રીક ફિલૉસૉફર ઍરિસ્ટોટલ પણ, `ભણતર સાથે ગણતર`ની જરૂર હોવાના સમર્થનમાં, `વ્યવહારીક શાણપણને કેળવીનેજ, સાચું સુખ મેળવી શકાય` તે વિધાનનું સમર્થન કરે છે. તો પછી, શું દીપોત્સવી જેવા તહેવારો, માનવીને નવ વર્ષના સંકલ્પ પાલન દ્વારા હકારાત્મક આચરણ કરવા પ્રેરી શકે? જીહા, કેમ નહીં..! નવા વર્ષે કરવામાં આવતા સંકલ્પ એ માત્ર ઔપચારિકતા હરગિજ નથી. તે તો ગત વર્ષની થયેલ ભૂલ સુધારણાની અનેરી સોનેરી તક છે. આજ કારણસર, અત્યાર સુધી આપણા સંપર્કમાં આવેલા કેટલાક મૂર્ખ લોકોના બેવકૂફીભર્યા કથન પરત્વે સહેજ પણ ધ્યાન આપ્યા વિના, આપણે તેવા લોકોને કોઈપણ પ્રકારે ઉત્તેજન નહીં આપવાનો દૃઢ નિશ્ચય કરવાની જરૂર છે. અહીં મૂર્ખ એટલે, જેમણે જીવન જીવવા પૂરતું પણ જ્ઞાન નથી મેળવ્યું તથા જે પોતાનું કાર્ય પણ સારી રીતે નથી કરી શકતા તે લોકો ક્યારેય સુખને કે સારી સ્થિતિ પામી શકતા નથી.

દુઃખો આવ્યાં છે હમણાં તો ફક્ત બેચાર સંખ્યામાં,
ભલા શી ખાતરી કે એ પછી લશ્કર નહીં આવે..! - શ્રીજલન માતરી.

આથી, દુઃખોનું લશ્કર આપણા પર ચડાઈ કરે તે પહેલાં જ, મૂર્ખ માનવીની સોબત ત્યજીને, સારા મહાપુરુષો અને ઉત્તમ જીવન ઉપયોગી ગ્રંથોની સોબતથી, સ્વત્વ (સ્વયં) નિરીક્ષણ સંકલ્પ પાલન અંગે લાંબી ધીરજભરી, આકરી તપશ્ચર્યા દ્વારા સંપૂર્ણતા પ્રાપ્ત કરવાનો દરેકે સંનિષ્ઠ પ્રયત્ન કરવો જોઈએ.
સન-૧૯૪૪માં ભારતીય જ્ઞાનપીઠ પ્રકાશન દ્વારા પ્રકાશિત પંડિતપ્રવર આશાધર રચિત જૈન ધર્મગ્રંથ,`ધર્મામૃત સાગર`માં ઉપરોક્ત દર્શાવેલ તમામ `અતિચાર`થી બચવા `નિરતિચાર વ્રત` વિશે અત્યંત ગહન ચિંતનાત્મક વિવરણ કરવામાં આવ્યું છે. `નિરતિચાર વ્રત એટલે ધાર્મિક અથવા નૈતિક પવિત્રતા કાજે કરવામાં આવતા દૃઢ સંકલ્પ.` આ ગ્રંથ અનુસાર જેઓને જીવનદર્શનનો સાચો માર્ગ લાધ્યો છે તે સહુ દાર્શનિક નિરતિચારનું પાલન કરે છે. જે પ્રકારે કસ્તુરી મૃગની નાભિમાં સ્થિત કસ્તુરીની સુગંધ આપોઆપ ચારે તરફ ફેલાય છે તેમ આવા નિરતિચાર વ્રતનું સચ્ચાઈપૂર્વક પાલન કરનાર તમામ દાર્શનિક પોતાની જાતના ઉદ્ધાર સાથે પોતાના સંપર્કમાં આવનાર અન્ય સર્વ માનવીઓની જીવનનૌકાને પણ અસહ્ય દુઃખોથી ભરપૂર વૈતરણી પાર (મોક્ષ) કરાવે છે. દૃઢ સંકલ્પ પાલન દ્વારા જીવનમાં અદ્ભુત બળની પ્રાપ્તિ થાય છે.આમ `નિરતિચાર` સાચા અર્થમાં અતિચારના દોષથી અસ્ત-વ્યસ્ત જીવનના સ્થાને, સામાયિક ચારિત્ર છોડી આરોપવામાં આવતા નિરતિચારના બીજા ચારિત્ર દ્વારા જીવનને શાંત-સ્વસ્થ અને શક્તિશાળી બનાવે છે.

નવ વર્ષે કરેલા સંકલ્પને સિદ્ધ કરવા માટે આ રહ્યા સચોટ નવ (૯) ઉપાય.

* મારા સંકલ્પને નવા વર્ષમાં નવેસરથી એક નવી તક પ્રાપ્ત થઈ છે તેને હું એળે નહીં જવા દઉં.
* હું મારા મનના `સંકલ્પ-વિકલ્પ અને પ્રકલ્પ(આચરણ)` નામના જમા-ઉધારની ખાતાવહીનાં કોરાં પાનાંઓમાં નવા વર્ષના નવ સંકલ્પનું પ્રથમ પ્રકરણ નવેસરથી લખવાનું શરૂ કરીશ.
* ભૂતકાળની ભૂલો અને ભવિષ્યની ભુલભુલામણીમાંથી મારા સંકલ્પને મુક્ત કરાવી, હું તેને વર્તમાન ક્ષણમાં જીવતાં શીખવીશ.
* હું મારા સંકલ્પને ક્ષુલ્લક બાબતોની માયાજાળમાં નહીં ફસાવવા દઉં.
* હું મારા સંકલ્પને દિલમાં સંઘરીશ જેથી નવા વર્ષનો પ્રત્યેક દિવસ મારા માટે ઉત્તમોત્તમ બની રહે.
* હું મારા સંકલ્પને મારા મનપર બોજારૂપ ક્યારેય નહીં બનવા દઉં.
* હું મારા સંકલ્પને લાડથી પંપાળી, નબળા પાડી, તેને હાંસીને પાત્ર ક્યારેય નહીં બનવા દઉં.
* હું ઈશ્વરને પ્રાર્થના કરીશ કે, મારી સંકલ્પ સિદ્ધિ માટે, સમગ્ર વર્ષ દરમિયાન મારી આકરી કસોટી કરતો રહે. 
* હું નવ વર્ષ સંકલ્પ ને અવારનવાર દ્ગઢતાનો તણખો ચાંપી સજાગ રાખીશ.

મિત્રો, યાદ રહે, નવા વર્ષે કરવામાં આવેલ પ્રત્યેક સંકલ્પ એટલે, મનના આંગણની નવેસરથી સજાવટ, વ્યક્તિત્વને નવેસરથી ચમકાવવાની તક, મનની ગાગરમાં ઉમળકો અને ઉલ્લાસનો સાગર ભરી લેવાની તક, સંબંધોને મધુરસની મીઠાશમાં ઝબોળવાની તક, આપણા આખા કોળિયામાંથી અન્યને અડધા કોળિયાના દાન દ્વારા સંતોષનો ઓડકાર લેવાની તક, આત્મવિશ્વાસના (Will Power) રોકેટમાં ઈંધણ ભરવાની તક, અસીમ વ્યર્થ ઇચ્છાઓના અરબી ઘોડાને લગામ કસવાની તક, ખરાબ વ્યસનને ટાટા-બાયબાય કહેવાની તક તથા આ ક્ષણભંગુર જીવનની પ્રત્યેક અમૂલ્ય ક્ષણનો સદુપયોગ કરવાની તક.

"માનવીની મહત્તા એમાં નથી કે તે શું છે,બલકે એમાં છેકે તે શું બની શકે છે."
- ડૉ.સર્વપલ્લી રાધાકૃષ્નન.

જોકે, સહુ કોઈ જાણે અને માને છેકે, નવા વર્ષના પ્રારંભે કરેલા કોઈપણ સંકલ્પનું પાલન કરવું, તે કેટલી અઘરી બાબત છે, જેટલી ઉમદા પ્રતિજ્ઞા તેટલો તેનો અઘરો અમલ..!

અત્યંત લાભદાયી સંકલ્પ - `ત્યાગીને ભોગવો.`

તો શું સંકલ્પ પાલન આપણે માની લઈએ છે, તેટલું અઘરું હશે? ના..રે..ના..! બિલકુલ નહીં. પશ્ચિમી જગતમાં, ઉચ્ચ અભ્યાસ માટે સર્વપ્રથમ, સંસ્થા સ્થાપનાર,મહાન ગ્રીક ફિલૉસૉફર,ગણિતશાસ્ત્રી,પ્લેટોએ મત બાંધ્યો છેકે," સજ્જન બનવા માટે, એકમેકને અનુસરતા, સંકળાયેલા ઘણા ઓછા રસ્તા છે,પરંતુ નઠારા( શેતાન) બનવા માટે અગણિત રસ્તાઓ જગતમાં હાજર છે." 

ॐ ईशा वास्यमिदम् सर्वं यत्किञ्च जगत्यां जगत् |
तेन त्यक्तेन भुञ्जीथा मा गृधः कस्य स्विद्धनम्  ||

ઈશાવસ્ય ઉપનિષદના ઉપરોક્ત ઉપદેશાનુસાર, જો આપણે..., * આપણી જરૂરિયાતને પ્રમાણસર કરી, ત્યાગીને વાપરતાં શીખીએ.*આંતરિક ઊર્જાને સંકોરીએ.* બીજાની ભૂલને માફ કરવાની ટેવ પાડીએ.* નવ વર્ષમાં બગડેલા સંબંધોને મધુર બનાવીએ.* લીડરશીપનો સદ્ગુણ કેળવીએ.* સારાનરસાનો ભેદ કરતાં શીખીએ.* ઉચ્ચ આકાંક્ષાઓ રાખતા થઈએ.* સ્મૃતિ, સ્મરણશક્તિને ધારદાર બનાવીએ.* કલ્પનાશક્તિ ખીલવવા કાજે દિવાસ્વપ્ન જોતાં શીખીએ.* હતાશા અને નિરાશાની સ્થિતિમાં જાતને જાળવી લઈએ.* સમય અને સ્થળનો સદુપયોગ કરતાં શીખીએ.* પોતાની ક્ષમતાનું નવેસરથી માપ કાઢીએ.* ઝડપથી બદલાતી સ્થિતિમાં, ત્વરિત સાચા નિર્ણયો લેતાં થઈએ.*જીવનમાં દરેક બાબતનો તાલમેલ બેસાડતાં શીખીએ.* ડરની લાગણી, નકારાત્મક વિચારો અને નિષ્ફળતાને અવગણતાં શીખીએ.* પ્રતિસ્પર્ધીઓનો પણ આદર કરતાં શીખીએ.* હારજીત ભૂલી આગળ વધતા રહીએ.*આંતરિક શક્તિઓને શક્તિશાળી બનાવીએ.* મહત્ત્વકાંક્ષા પાળી-પોષી તેને સંતોષવાના માર્ગ કંડારીએ.* પડકારો સામે વિજય મેળવીને તનમનધનથી સમૃદ્ધ થઈએ.* મનને ધીરજના પાઠ શીખવીએ.* વિશિષ્ટ કૌશલ્ય પ્રાપ્ત કરી નવી શક્તિ પ્રાપ્ત કરીએ. * આપણી સામાજિક ઓળખને મહત્તમ સુદ્રઢ કરીએ.* નવી-નવી સમસ્યાઓને ઓળખી-ઉકેલી, પોતાનું જ્ઞાનસંચય વધારીએ.* વિપરીત સ્થિતિમાં પણ, મનને શાંત અને સ્વસ્થ રાખતાં શીખીએ.* સાચા રસ્તે નીસરી પડી અમૂલ્ય જીતનું મૂલ્ય સમજીએ તો આ નવ વર્ષના અંતે આપણે જીવન સાફલ્યના મીઠાં મધુરાં ફળ અવશ્ય ચાખી શકીશું.

આટલું જાણો કે, આદિઅનાદી કાળથી, જેને દાનવ માની લઈ, દર દશેરાએ જેનાં પૂતળા ફૂંકીને રાવણ નામના એક દુષ્ટાત્માને સજા આપ્યાનો આપણે સંતોષ માણીએ છે, તે રાવણ જેવા મહા દાનવે પણ, પોતાના જીવનમાં દૃઢ સંકલ્પ કરી, એક પ્રતિજ્ઞા આજીવન પાળી હતી અને તે એ કે, કોઈપણ સ્ત્રીની મરજી વિના બળજબરીપૂર્વક પોતે તેનું શીલભંગ નહીં કરે. આ અનન્ય વ્રતને કારણેજ રાવણે સીતાજીનું અપહરણ તો કર્યું પણ તેમની આબરૂને બટ્ટો લગાવવાની કોશિશ સુદ્ધાં ના કરી. કદાચ, હાલમાં આપણી બહેન દીકરીઓ પર ગુજારાતા જઘન્ય બળાત્કાર કરનારા માનવરૂપી દાનવોએ, રાવણ સમ દાનવની પાસેથી, આ માનવતાનો ધર્મ જીવનમાં ઉતારવાની જરૂર હોય તેમ આપને નથી લાગતું?

બાળકો, યુવાનો,માતાપિતા,વાલીઓ તથા સમાજ માટે નવ વર્ષના સંકલ્પ.

મહાભારતના`વન પર્વ`ના એક પ્રસંગ અનુસાર, જૂગટું હારી ગયા બાદ વનવાસી થયેલા પાંડવોના આંગણે, બરાબર ભોજન ટાણે અતિથિ બની પધારેલા ઋષિવર દુર્વાસા મુનિની ઉદર તૃપ્તિ, ભગવાન શ્રીકૃષ્ણએ અક્ષયપાત્રમાંથી શોધી કાઢેલા કેવળ એક ભાજીના તાંતણાને આરોગીને કરી હતી તે જ પ્રકારે, આપણા હ્રદયના અક્ષયપાત્રમાંથી, આપણે ઈશ્વરને જાણે પ્રસાદ ધરાવતા હોય તેવા ભાવ સાથે, સંકલ્પ કેરા માત્ર એકાદ તાંતણાને સાચા હ્રદયથી આપણા જીવનમાં ધરીએ તો આપણી તમામ ઇચ્છા ચપટી વગાડતાં જ તૃપ્ત થઈ શકે છે, તે બાબત નિશ્ચિત છે.   

મિત્રો,મજાકમાં એમ કહેવાય છેકે, એકવાર ભારતભરના શહેરોમાં આવેલ ડિસ્કોથેકની ખ્યાતિ સાંભળીને દાનવરાજ રાવણને પણ ડિસ્કો સંગીતની ધુન પર નાચવાનું મન થઈ ગયું. જોકે ડિસ્કોથેકમાં પ્રવેશ માટે માથા દીઠ ફીના અસહ્ય દર સાંભળી, તે પોષાય તેમ ન હોવાથી,  `દશાનન` રાવણ ડિસ્કોથેકના દ્વારથી જ પરત ફર્યો. સોનાની લંકાના સ્વામી દાનવરાજ રાવણને પણ જો ભારતની મોંઘવારી નડતી હોય તો સમજવા જેવું છેકે, નાણાંની લાલસાએ સમગ્ર ભારતને એવી કેટલી હદે ભરડો લીધો હશેકે, આજે સમગ્ર દેશ જાણે અંધકાર યુગમાં ધકેલાઈ ગયો છે..! `અતિ સર્વત્ર વર્જયેત` અર્થાત્- જ્યારે કોઈપણ બાબતનો અતિરેક થાય ત્યારે તે બાબત આપણને દાનવ બનાવી દે છે. આપણા સત્તાધીશના વાણી,વર્તન સુદ્ધાં અહંકાર અને ઉદ્ધતાઇથી નિરંકુશ થયેલાં જણાય છે. મોંઘવારીના અસહ્ય મારને કારણે સામાન્ય દેશવાસીઓનું જીવન દોહ્યલું બન્યું છે. સામાજિક, રાજકીય, ધાર્મિક, આર્થિક જેવાં તમામ ક્ષેત્રે નિરાશાજનક વાતાવરણ અનુભવાઈ રહ્યું છે છતાં સમગ્ર દેશમાં, સાવ બાળપણથી, શાળામાં પાંજરે પુરાયેલા પોપટને જાણે `સીતારામ`નું રટણ કરવાતા હોય તેમ,`ભારત મારો દેશ છે.બધાં ભારતીયો મારા ભાઈબહેન છે...!` જેવી પ્રતિજ્ઞાનું (સંકલ્પનું)  મને-કમને  ફરજિયાત રટણ કરાવવામાં આવે છે. કદાચ, અહીંથી જ આવી પ્રતિજ્ઞા કે સંકલ્પ કર્યા બાદ તેના ભંગ કરવાના દર્દનાક પાઠ જાણ્યેઅજાણ્યે કુમળાં બાળકોને ભણાવવામાં આવે છે?
જોકે, મને ખાત્રી છે, નવા વર્ષના આગમન સાથે દર વર્ષે (કદાચિત્ પાળવા માટે?) મન-કમનથી લેવામાં આવતા અત્યંત લાભકારી સરળ નિયમ-સંકલ્પને પણ પળભરમાં તહસનહસ કરવાની જે મિત્રોને ટેવ છે, તે સર્વ મિત્રો, નવા વર્ષથી જીવન વિકાસ ઉપયોગી તમામ સંકલ્પને સાચા દિલથી પાળવાની આદત જરૂરથી પાડશે અને પોતાના વ્યક્તિત્વને નુકશાન કરનારા, દુર્ગુણરૂપી દલા તરવાડીને, સદ્ગુણરૂપી વશરામ ભુવા જેવી દૃઢતા દાખવી, નબળી મનોવૃત્તિને જ્ઞાનના કૂવામાં, ઊંધા માથે દસ-બાર ડૂબકીઓ ખવડાવીને, પોતાના આવનાર સમયને સુધારવાનો નમ્ર પ્રયાસ જરૂરથી કરશે..! તોપછી ચાલો, બાળકો, યુવાનો, 

માતાપિતા, વાલીઓ તથા સમાજના ઉત્કર્ષ કાજે આટલા સંકલ્પ તો આપણે અવશ્ય પાળીએ.

* પોતાના બાળકને યોગ્ય સંસ્કાર આપીએ * ઉપયોગી વાંચન વધારીએ * નાણાંની કિંમત સમજીએ * શરીરને તંદુરસ્ત-નિરોગી રાખીએ.* લક્ષને નવેસરથી બળ આપીએ.* નવાં-નવાં સ્થાને હરતા-ફરતા રહીએ.* શક્ય હોય તેટલી વધારે પબ્લિક ટ્રાન્સપૉર્ટ સિસ્ટમનો ઉપયોગ કરી બચત કરીએ.* હેલ્થ કોન્સિયસ જીવન પદ્ધતિ અપનાવીએ.* ઘર-શેરી-ગામ-શહેરને ચોખ્ખું રાખવામાં સહકાર આપીએ.* નવી શોધખોળથી અવગત રહીએ.* લાગતાવળગતા સર્વેની ભલાઈ અંગે વિચારીને તેના પર અમલ કરીએ.* સ્વજન સાથે વધારે સમય ફાળવીએ.* ટીવી-કમ્પ્યુટર માટે માત્ર જરૂર મુજબ સમયપત્રક બનાવી તેનો ચુસ્ત અમલ કરીએ. * ફાલતુ ટીવી સિરિયલ્સ તથા `ફેસબુક` જેવી સોશિયલ સાઈટ્સ પર વધારે સમય બરબાદ ના કરીએ.* હાથ ધરેલા કાર્ય તેજ સમયે પૂર્ણ કરીએ.* ઘરમાં પોતાનાથી થાય તેવાં કામ જાતે કરવાનો આગ્રહ રાખીએ. * નિયમિત કસરત કરીએ. * મિત્રો સાથે સારા સંવાદની આપલે કરીએ.* શરીર તથા મનને હાનિ પહોંચાડતા વ્યસન માત્રથી દૂર રહીએ. * અભ્યાસ સાથે ફાજલ સમયમાં નાના વ્યવસાય-નોકરી દ્વારા પોતાની કમાણી ઊભી કરીએ. * ઉધારથી દૂર રહી,બચતની ટેવ પાડીએ. * ગત વર્ષે, આપણી સફળતામાં બાધારૂપ બનેલા સંબંધોની બાદબાકી કરી અને મદદરૂપ નવાજૂના સંબંધોનો ગુણાકાર કરીએ.* સામાન્ય બોલચાલમાં મિતભાષી બની જગતને જીતવાની કોશિશ કરીએ.

નવા વર્ષે કેટલાક વધારાના સંકલ્પ.(નહીં નફો, નહીં નુકશાન ના ધોરણે.)

આગામી વર્ષ લોકસભાની ચૂંટણીનું પણ વર્ષ હોવાથી, અમારા ચંપક કાકા, નવા વર્ષે કેટલાક વધારાના સંકલ્પ કરવા, આપને  આગ્રહભરી ભલામણ કરે છે.જોકે,નવ વર્ષના વધારાના સંકલ્પ કરતી વેળાએ એ ધ્યાન રાખવું અત્યંત જરૂરી છેકે, આ સંકલ્પના પાલન સમયે આપના સંપર્કમાં આવતા આપના સ્વજનો-મિત્રોના માથે જોજો, કોઈ મોટી આફતનાં વાદળ ના વરસે..! આથીજ, વિક્રમ સંવત-૨૦૭૦ના પ્રથમ દિને આપે આ સંકલ્પ કરવા કે ન કરવા તે, આપની મુનસફી પર છોડું છું.

* શેરીમાં રઝળતાં હડકાયાં કૂતરાં અને ચૂંટણી પ્રચારે નીકળેલા નેતાઓથી સંભાળીને બાજુની `પતલી ગલી`માંથી ચૂપચાપ સોંસરો નીકળી જઈશ..! * નેતાઓનાં ભાષણ રૂબરૂ સાંભળવા જવાની તસ્દી કદાપિ નહીં લઉં. ( છાપામાં અથવા તો સ્થાનિક,પ્રાદેશિક કે રાષ્ટ્રિય ચેનલ પર, આ ભાષણ બેચાર દિવસ સુધી તમારા માથે મરવામાં આવશે જ..!) * ભૂલેચૂકે નેતાની રેલીમાં ભાગ લેવાનું મન થશે તો ચેઈનસ્નેચર્સ, પીકપૉકેટર્સ તથા વાહનચોરોથી ખાસ સાવધાન રહીશ..! (જોકે, યેનકેન પ્રકારેણ ચૂંટાયેલા નેતા પણ મારું ખીસું કાપવાના જ છે..!) * મારા મત વિશે ઉંચો અભિપ્રાય રાખીશ, કોઈના દોરવાયા દોરવાઈ નહીં જાઉં. * કોને મત આપવા ઈચ્છું છું, તે બાબત કોઈ સમક્ષ જાહેર નહીં કરું.* રાજનીતિની ચર્ચામાં કારણ વિના ઝંપલાવી, કોઈની સાથે વ્યર્થ દલીલ કે ઝઘડો નહીં કરું.

મિત્રો, આપ તો જાણો જ છોકે, નામદાર સુપ્રીમ કૉર્ટે તાજેતરમાં ચૂંટણીના એ.વી.એમ. મશીનમાં `Non Of The Above`(NOTA)ની  નાપસંદગીનું એક વધારાનું બટન લગાવવા ચૂંટણી પંચને આદેશ આપ્યો છે..! આમેય, ઈશ્વરે આપણને વરદાનરૂપે બક્ષેલા અમૂલ્ય માનવજીવન માટે આપણા હ્રદયમાં દરેક કાર્ય માટે પસંદ-નાપસંદીનાં બટન ક્યાંક તો ફીટ કરેલાં હશે જ ને..! તો ચાલો, આપણે પણ, આપણા હ્રદયમાં ફીટ કરેલું આવું જ એક `NOTA` બટન શોધીને, આપણી રોજિંદી કાર્યશૈલીમાં આપણા વ્યક્તિત્વ-પરિવાર-સમાજ તથા માનવતા વિરુદ્ધ જણાતા તમામ નઠારા કાર્ય માટે `Non of the Above`નું બટન વારંવાર દબાવતા રહીએ. આમ તો, મારું એમ માનવું છેકે, આ `NOTA` બટન નામના અમોઘ બટનનો, સર્વશ્રેષ્ઠ ઉપયોગ પૂજ્ય મહાત્મા ગાંધી બાપૂએ જીવન પર્યંત કર્યો હતો.

જોકે, ઘણા બહાનાંબાજ સંકલ્પ શૂરવીરોને, સંકલ્પ પાલન ન કરવા માટે, બહાનાં પણ જીભના ટેરવે જ વસવાટ કરતાં હોય છે.વળી, આ શૂરવીર સંકલ્પબાજનાં અમુક બહાનાં ભલે સંપૂર્ણ ધરાર અસત્ય હોય પરંતુ તે રજૂ કરે ત્યારે એટલાં આભાસી વાસ્તવિક જણાય કે તેની સામે ખુદ સંકલ્પ મહાશયની પોતાની બોબડી પણ બંધ થઈ જાય..! એટલુંજ નહીં પણ, આ શૂરવીરને જેમણે સંકલ્પ લેવરાવ્યો હોય તે, માતાપિતા, ગુરુ, મિત્ર અથવા અન્ય સ્વજન, જો આ અસત્ય બહાનાંને સત્ય માની લઈ, તેની સત્યતાનું પ્રમાણ શોધવા નીકળે તો ઢગલાબંધ પ્રમાણ પણ જરૂરથી મળી આવે..! હે...રા..મ..! હ..શે,જેવી હરિની ઇચ્છા, બીજું શું..!
જુઓને, નવલી નવરાત્રિમાં અત્યારે આ લેખ લખાઈ રહ્યો છે ત્યારે,અમારી સોસાયટીના ચોકમાં કોઈ ભગત મોટા અવાજે માઇકમાં ગાઈ રહ્યા છે.

"મારી સાસુ એ એમ કહ્યું કે કોડમાં દીવો મેલ, મેં ભોળીએ એમ જાણ્યુંકે સોડમાં દીવો મેલ."

હું જાણું છું આ લેખનું સાચા દિલથી પઠન કરવા  છતાં, કેટલાક ભોળભટાક શૂરવીર સંકલ્પવીરો  જાતે કરેલા સંકલ્પની સોડમાં જ દીવો મેલશે..!

પરંતુ, ઊભા રહો..! ના..ના..એમ નહીં..ચાલે,આ નવા વર્ષે, આપણે ભૂલ્યા ત્યાંથી ફરી ગણીએ..! યાદ રાખો, દીપાવલીના દીપ પ્રકાશે આપણે માત્ર સમગ્ર નવા વર્ષને જ પ્રકાશમય નથી કરવાનું પરંતુ, આપણા આત્માને પણ નવેસરથી તેજોમય કરવાનો છે. આપ સાચે જ ચિંતામુક્ત,આનંદ સાથે આવનાર નવ વર્ષની પ્રત્યેક ક્ષણને પરમ શાંતિ સાથે ગાળવા માંગતા હોય તો, ચાલો મિત્રો, આપણે ઉપર દર્શાવેલા સરળ અને સહજ સંકલ્પને, ખરેખર પાળવા માટે મનમાં ધરીએ કારણકે, સંકલ્પ પાલન દ્વારા પ્રાપ્ત થયેલ જ્ઞાનયોગ અને ભક્તિયોગની અનન્ય સિદ્ધિપ્રાપ્તિ, તે જ છે,` આનંદમય જીવનનું રહસ્ય`.

" ॐ सर्वे भवन्तु सुख़िनः , सर्वे सन्तु निरामयाः।
  सर्वेभद्राणि पष्यन्तु, मा कश्चित्दुःख  भाग भवेत॥" ( उपनिषद)

અર્થાત્- સર્વજન સુખી થાવ, સર્વજન નીરોગી રહો, સર્વના જીવનમાં, મંગળ પ્રવર્તે તથા કોઈના જીવનમાં દુઃખની છાયા ન પડે.

પ્રિય મિત્રો,નવવર્ષ પ્રભાતના નવ સંકલ્પ પાલન થકી, ઈશ્વર આપને તથા આપના સમગ્ર પરિવારને, અનેરી ભક્તિ, અસીમ શક્તિ, પ્રબુદ્ધ બુદ્ધિ, અગાધ જ્ઞાન, અમાપ રિદ્ધિ-સિદ્ધિ-સમૃદ્ધિ, અનેરાં માન-સન્માન, મધમીઠી સતવાણી અને અપાર લક્ષ્મી અર્પે, તેવી હ્રદયપૂર્વકની અભ્યર્થના તથા નવ વર્ષના તમામ સંકલ્પપૂર્તિ શુભેચ્છાસહ, સર્વે વિદ્વાન પાઠક મિત્રોને, મારા તથા `પાંચમી દિશા પરિવાર તરફથી, શુભ દીપાવલી અને નૂતનવર્ષાભિનંદન.

માર્કંડ દવે. તાઃ ૭ ઑક્ટોબર ૨૦૧૩.

સુપર્વ દીપોત્સવી પૂર્વે દિવાસ્વપ્ન..!

સુપર્વ દીપોત્સવી પૂર્વે  દિવાસ્વપ્ન..!

“Knowledge without wisdom is a load of books on the back an ass”

Japanese proverb.

=====

પ્રિય મિત્રો,

માનવી આસ્તિક હોય કે નાસ્તિક કિંતુ, જીવનની દરેક ક્ષણે, દરેક માનવીનો અંતિમ ધ્યેય, સત્‍-ચિત્‍-આનંદ સમન્વયની પ્રાપ્તિ હોય છે. જોકે આ મનઃસ્થિતિ પ્રાપ્ત કરવા કાજે, માનવીએ પ્રેમભાવ-જ્ઞાનભાવને આત્મસાત્ કરવા અત્યંત અનિવાર્ય છે. સ્વાભાવિકપણે, આ માટે  અનેક સિદ્ધ મહાનુભવોના જાતઅનુભવ તથા ગાઢ ચિંતનના આધારે રચાયેલા અણમોલ સાહિત્યનું સામીપ્ય, જેતે વ્યક્તિએ કેળવવું પડે..! લેખના મથાળે અંકિત થયેલ જાપાની કહેવતનો મર્મ પણ એ જ છેકે," ડહાપણ વગરનું જ્ઞાન, તે ગધેડાની પીઠ પર લદાયેલાં પુસ્તકો સમાન છે." જોકે, આ જાપાની કહેવત આત્મસાત્ કરીને હવે, મારી મૂંઝવણ એ છેકે, આજ બાબતને આપણી માતૃભાષાની ગામઠી કહેવત,"ગધેડી ગંગામાં નહાય તો ય, ગાય ન થાય" દ્વારા સમર્થન આપી શકાય? આપ સર્વે ને મારો નમ્ર દુરાગ્રહ છેકે, તાઃ ૧૩ નવેમ્બર ૨૦૧૨ ના રોજ દીપોત્સવી સુપર્વ હોંશભેર ઊજવાશે. હવે તે પૂર્વે,  "આવા ખર-ખરી (ગદર્ભ-ગદર્ભરાણી..!) જીવાત્મા, ખરેખર  દિવાસ્વપ્ન જુવે ત્યારે, કેવાં-કેવાં અદ્ભુત દિવાસ્વપ્ન જોઈ શકે..!" તે બાબતે જો આપને `મનમોહક` અસહ્ય મોંઘવારી નડતી ન હોય તો, વિક્રમ સંવત-૨૦૬૯ ના નવા વર્ષને આવકારવા માટે, આપ પણ એકાદ દિવાસ્વપ્ન ફોગટમાં જોઈ જ નાંખો..! આમ તો, ખ્યાતનામ અમેરિકન હાસ્ય લેખિકા ઈરમા,`Erma Louise Bombeck`ના મત પ્રમાણે,"તમે માણેલાં દિવાસ્વપ્નોને અન્ય વ્યક્તિ સમક્ષ જાહેર કરવા માટે ઘણી હિંમતની જરૂર પડે છે." હવે, આ ચસકેલ ડાગળીવાળાં આદરણીય સુશ્રીઈરમાબહેનને આપણે શું કહેવું..! આપ સહુને નમ્ર વિનંતી છે, એમની વાત પર સહેજ પણ ધ્યાન ન આપશો..! 

"હે મહાન અમેરિકા નિવાસી, પરમ મહાજ્ઞાની સુશ્રીઈરમાબહેન..! જાગતાં દીઠેલાં દિવાસ્વપ્નની ગાંડીઘેલી વાત જાહેર કરવા, આપના અમેરિકામાં ભલેને સો વખત વિચારીને, માંડ-માંડ હિંમત એકઠી કરવી પડતી હશે પણ..! મુક્ત સ્વચ્છંદ આચાર, મુક્ત સ્વચ્છંદ વિચાર, મુક્ત સ્વચ્છંદ વ્યાપારમાં માનતા, અમારા દિલદાર સ્વચ્છંદ ભારતમાં તો, અ..હા..હા..હા..! એ...ય...ને, આલીયા હોય, માલીયા હોય કે પછી વાલિયા (લૂંટારા?) હોય, જેને જે મનફાવે તે દિવાસ્વપ્ન ધરાર જુવે, પછી દ્ગશ્ય-શ્રાવ્ય માધ્યમના કેટલાક `સૂટેડ-બૂટેડ` નવરાધૂપ  મિત્રોને એકઠા કરે અને તમામ દિવાસ્વપ્ન, જાહેરમાં,(Yes,I repeat..જાહેરમાં) હિંમતભેર, પૂર્ણ આત્મવિશ્વાસ સાથે, મરચું-મીઠું ભભરાવીને પ્રગટ કરે, ત્યારબાદ કેટલાક કહેવાતા નિષ્ણાતો ભેગા મળીને (જન્મજાત પ્રાપ્ત સંસ્કારી ભાષામાં..!) પેલા દિવાસ્વપ્ન જોનાર ભાઈ કે બહેને વર્ણવેલા દિવાસ્વપ્નનું તાર્કિક-અતાર્કિક પિષ્ટપેષણ, આપણે હારી-થાકી-કંટાળીને ઊંઘી ના જઈએ ત્યાં સુધી, કર્યા કરે?"

મિત્રો, માનવી મોટાભાગે ત્રણ પ્રકારે જ્ઞાન પ્રાપ્ત કરી શકે છે, પ્રથમ માર્ગ જે સહુથી વધુ પ્રભાવશાળી છે તે પ્રગાઢ વાંચન-ચિંતન-મનન દ્વારા, બીજો સરળ પણ અનુચિત માર્ગ તે કોઈના આંધળા અનુકરણ દ્વારા તથા ત્રીજો અઘરો પણ સર્વોચિત માર્ગ તે, જાત અનુભવ દ્વારા. જોકે, જાત અનુભવ કેળવવાની શરૂઆત દિવાસ્વપ્ન જોવાથી કરવી પડે, ત્યારબાદ દિવાસ્વપ્નને અમલમાં મૂકીને કાર્યાનુભવ મેળવવાનો તબક્કો આવે. દિવાસ્વપ્ન એટલે કલ્પિત મનોરાજ્ય;તરંગ;કલ્પના વગેરે..! તો પછી ચાલો ને, હવે આપણે શું કરીશું? આપ સહુ લગીરે માઠું ન લગાડતા અને જો માઠું લાગે તો દિવાળીમાં, અમારા વતી (કાળાબજારિયા ગેસના બાટલે, ઘરમાં બનાવેલી..!) સફેદ સુંવાળી બેચાર વધારે ખાજો પણ, આજે તો કોઈની સહેજે સાડાબારી રાખ્યા વગર, પેલી જાપાનીઝ કહેવત મુજબ, અમારી પીઠ પર લદાયેલાં પુસ્તકોના અસહ્ય ભારને, આપના મન-આંગણે ઠાલવ્યા વગર અથવા તો અમારાં જોયેલાં કેટલાંક દિવાસ્વપ્ન અત્રે પ્રગટ કર્યા સિવાય, અમારા વિદ્વાન પાઠક મિત્રોનો કેડો અમે મૂકવાના નથી..નથી..ને..નથી..! કારણકે, અમને એમ પણ લાગે છેકે, આઝાદી બાદ, આખો દેશ પ્રથમ વાર આટલી ગંભીર મરણતોલ બીમારીમાં સપડાયો છે, તેથીજ જેમ આપણે બીમાર પડીએ અને અનેક માયાળુ જણ આવીને, આપણા ભલા કાજે ઉરાંગઉટાંગ જેવા ઉપાય સૂચવે તેમ, અમે પણ..!  

" હે નિર્દોષ દેશવાસીઓ, જરાપણ ડરશો મા..! આજે જ આપની તમામ ચિંતાઓને ચિતાગ્નિમાં ભસ્મ કરી દો, અમારાં દિવાસ્વપ્નરૂપી, નવઆશા-દીપ હારમાળા દ્વારા, નવલા વર્ષમાં દેશોદ્ધારનો પ્રકાશ રેલાવવા કાજે, માથે કફન બાંધીને, અમો પણ દિવાસ્વપ્ન એક્સ્પર્ટ/ઍક્ટિવિસ્ટ  બનીને  જાહેર મેદાનમાં આવી ગયા છે..! આપે તો ફક્ત, બસ સાચા દિલથી પ્રાર્થના કરવાની રહેશે કે, અમારાં તમામ દિવાસ્વપ્નને ઈશ્વર પ્રત્યેક તરંગસહ સાંગોપાંગ સાર્થક કરે..! ભવતુ ઉર્ફે આ..મી..ન..!" 

તો બોલો, ક્યાંથી શરુ કરીશું, આપણે સહુ, ભલે વોટ આપવા જતા હોય કે ન જતા હોય પરંતુ, પરમ દેશભક્ત હોવાથી દેશહિતના દિવાસ્વપ્નનું વર્ણન સહુ પ્રથમ કરીશું? 

चलो, यहीं  से  शुरु  करते  हैं..!  Silence  Please..!

નવવર્ષનું ઊજળું ભવિષ્ય.

વિ.સં.૨૦૬૯. માસ-કારતક 

* તા.૧૪ નવેમ્બર ૨૦૧૨, વિક્રમ સંવત-૨૦૬૯ ના પવિત્ર માસ કારતક સુદ એકમ (બેસતા વર્ષ) ના રોજ, માનનીય રાષ્ટ્રપતિશ્રીના ધમકીભર્યા આગ્રહને કારણે, તમામ રાજકીય પક્ષે પોતાની નોંધણી ચૂંટણી પંચ સમક્ષ રાષ્ટ્રહિતાર્થે સમર્પિત (Surrender) કરી છે..! ચૂંટણી પંચે આ દરખાસ્તનો સહર્ષ સ્વીકાર કરીને હવેથી તમામ ધારાસભ્ય-સાંસદ-ઉમેદવારને અપક્ષ તરીકે ઠેરવવા ફરમાન કર્યું છે, આ સાથે આજરોજ મળેલી વર્તમાન ૧૫મી સરકારની રાજ્યસભા-લોકસભાની અંતિમ સભામાં, કેન્દ્ર તથા રાજ્ય સરકારોના તમામ મંત્રીઓ દ્વારા પોતાના વર્તમાન પદત્યાગ કરીને, વડાપ્રધાન ઉપરાંત તમામ મંત્રીઓની જનમત દ્વારા સીધી નિમણુંક કરવા, સર્વાનુમતે ઠરાવ પસાર કરવામાં આવ્યો છે..!

વિ.સં.૨૦૬૯. માસ-માગશર

* માગશર સુદ એકાદશી `ગીતા જયંતી`ના રોજ માનનીય રાષ્ટ્રપતિશ્રીએ, જનમત દ્વારા બહુમતીથી ચૂંટાયેલા નવા વડાપ્રધાન શ્રીનરેન્દ્ર મોદીજીને, પવિત્ર ગ્રંથ ગીતાજીના તથા દેશની ૧૨૦ કરોડ જનતાના નામે, ગુપ્તતા અને વફાદારીના સોગંદ લેવડાવ્યા..! દેશવાસીઓ જોગ પોતાના પ્રથમ ભાષણમાં શ્રીમોદીજીએ માત્ર ત્રીસ દિવસમાં મોંઘવારી પર કાબૂ મેળવવાનો દ્રઢ સંકલ્પ જાહેર કર્યો..! નવા વડાપ્રધાનશ્રીની હ્રદયદ્રાવક અપીલને કારણે, પક્ષાપક્ષીથી પર થયેલ નેતાઓએ, પોતાના પક્ષની, પોતાની તથા પોતાના નજીકના તમામ સગાસબંધીની, (બ્લેક-વ્હાઈટ; દેશી-વિદેશી) તમામ સ્થાવરજંગમ મિલકત સ્વેચ્છાએ સર્વાનુમતિથી દેશોત્થાન કાજે, સરકારી ખજાનામાં જમા કરાવીને, "જાગ્યા ત્યાંથી સવાર" ઉક્તિનું  ઉત્તમ  દૃષ્ટાંત દેશવાસીઓ સમક્ષ પૂરું પાડ્યું છે..!

પર અરથે શ્રમ જે કરે,તે જન જનુની ધન્ય,પરમારથે તો લાગતો,સજ્જનને અતિ રમ્ય. -૧.

એખલપેટા   બાઈલા,  દ્વેષી   કપટી   જેહ, ધિઃક  જનૂની તે  તણી, જણતર વંઠ્યું તેહ.-૨. 

(ડાંડિયો-કવિ નર્મદ.)

આખા દેશના વ્હિસલ-બ્લૉઅર્સ સંગઠનના સર્વમાન્ય પ્રમુખ નેતા શ્રીકેજરીવાલે, દેશમાં રામરાજ્યની સ્થાપના કરી, ફરી સતયુગમાં પ્રવેશ કરાવવા બદલ નવા વરાયેલા વડાપ્રધાનશ્રીનો, ગળગળા કંઠે, હ્રદયપૂર્વક આભાર માનીને દેશ કાજે હવે અપ્રસ્તુત મનાતાં, દેશભરમાં ફેલાયેલાં તમામ `વ્હિસલ-બ્લૉઅર સંગઠન` એકજ ઝાટકે વિખેરી નાંખ્યાની આવકારદાયક જાહેરાત હર્ષભેર કરી છે..!

વિ.સં.૨૦૬૯. માસ- પોષ.

* ગત માસ દરમિયાન, દેશની નવી ચૂંટાયેલી ૧૬મી કેન્દ્ર સરકારના કડક વલણ તથા લોકજાગૃતિના અનેક સફળ કાર્યક્રમોને કારણે, દેશમાં જીવનજરૂરી ચીજવસ્તુના ભાવમાં કૂદકેને ભૂસકે આવકારદાયક ઘટાડો નોંધાઈ રહ્યો છે. જાણકારનું માનવું છેકે, જીવનજરૂરી ચીજવસ્તુના ભાવમાં સતત ઘટાડો આમ જ જારી રહેશે તો વર્ષાંતે દેશની તમામ ભાષાઓના શબ્દકોષમાંથી `મોંઘવારી` શબ્દ રદ કરવાની ફરજ પડશે..! તમામ સંગ્રહખોરો, કાળાબજારિયા, ભ્રષ્ટાચારીઓનું હ્રદય પરિવર્તન થવાથી બજારમાં અચાનક  `શ્રી૧। `નો (સવા=૧.૨૫%નો) ઈમાનદાર વ્યાપાર ફરીથી પ્રચલિત થયો,તે નિહાળીને આખું વિશ્વ સ્તબ્ધ થઈ ગયું છે..! આથીજ, વિદાય લેતી મોંઘવારીના સગાવહાલાઓને બે પંક્તિ આપણા સહુ વતી અર્પણ,

(આદ્ય કવિ શ્રીનરસૈંયાજીની ક્ષમાયાચનાસહ.) 

ધનલોભીને  કપટ સહિત છે, કામ ક્રોધ  કંઠ લગાવ્યા રે,

ભણે દુભાયેલાં,તેનું દરશન કરતાં,અશ્રુ નિરંતર સાર્યાં રે.

વિ.સં.૨૦૬૯. માસ- મહા.  

* મહા માસમાં, દેશની નવી ચૂંટાયેલી ૧૬મી કેન્દ્ર સરકારની એક ડરામણી અપીલ પર, નાની મોટી તમામ કન્સ્ટ્રક્શન કંપની તથા મોટા ઉદ્યોગપતિઓની દિલ્હી ખાતે  મળેલી રાષ્ટ્રિય પરિષદમાં, સર્વે  દેશભક્ત બિલ્ડર્સ, ઉદ્યોગપતિઓએ, સર્વાનુમતે ઠરાવ પસાર કરી, વિ.સં.૨૦૬૯ના અંતે એક પણ ગરીબ કુટુંબ છત વગરનું ન હોય તેવી ભીષ્મ પ્રતિજ્ઞા સાથે અચાનક જાહેરાત કરી કે, પોતાની કંપનીઓના છેલ્લા દસ  વર્ષના સરવૈયામાંથી નફાનો ૫૦% ફાળો દાન તરીકે ખર્ચીને, તેમના ઉદ્યોગોની આસપાસ, ફાજલ પડી રહેલી જમીનમાં, તમામ જીવનજરૂરી સવલત સાથેની `અકિંચન કૉલોની` નિર્માણ કરી, ગરીબ દેશ બાંધવોને વિના મૂલ્ય અર્પણ કરી, `સૌનો ઉદ્ધાર,દેશનો ઉદ્ધાર` સૂત્રને સાર્થક કરી દેશનું ઋણ અદા કરવું..! 

વિ.સં.૨૦૬૯. માસ- ફાગણ.

* વસંત ઋતુના આગમનને વધાવી નવા વરાયેલા વડાપ્રધાનશ્રીના ઉદ્યમી હસ્તક્ષેપને કારણે, સાર્વજનિક સ્વરૂપે `કૃષિ-ફાગોત્સવ`નું દરેક રાજ્યમાં ભવ્ય આયોજન કરી, ગરીબ ખેડૂત દ્વારા  મહામહેનતે ઉગાડેલા પાકનો વચેટિયા ગેરલાભ ન ઉઠાવે તે માટે, દરેક ખેડૂતને તેમના પાકને પોષણક્ષમ ભાવે, સહકારી ધોરણે ખરીદી કરી સરકારી ગોદામોમાં સંગ્રહ કરવામાં આવ્યો. નવાઈની બાબત છેકે, આઝાદી બાદ દરેક રાજ્યમાં પ્રથમ વાર અન્નનો એકપણ દાણો ન વેડફાય તે માટે, દેશભરમાં ફક્ત એક જ માસમાં, લાખોની સંખ્યામાં અદ્યતન વાતાનુકૂલિત ગોદામ નિર્માણ કરવામાં આવ્યાં છે..! આ માટે આખા દેશમાં એકપણ ઘર-ખેતર-ગોદામ-સ્થળ `થ્રી ફેઝ પાવર` સપ્લાયથી વંચિત ન રહે તે માટે, યુદ્ધના ધોરણે હજારોની સંખ્યામાં પાવર પ્લાન્ટ કાર્યરત કરી, કરોડો કિ.મી. કેબલ પાથરવાનું મહા ભગીરથ કાર્ય જાંબાઝ ભારતીય સેનાના સહયોગથી તાબડતોબ ફક્ત ત્રીસ દિવસમાં સંપન્ન કરવામાં આવ્યું છે,જે સ્વયં એક વર્લ્ડ રેકૉર્ડ મનાય છે..! 

વિ.સં.૨૦૬૯. માસ- ચૈત્ર.

* `ચૈત્ર ચડવો નહિ અને વૈશાખ ઊતરવો નહિ.` એટલેકે, `હાલની પરિસ્થિતિમાં કાંઈ પણ ફેરફાર ન થવો.` આ જાણીતી ઉક્તિને સાવ ખોટી ઠેરવી, ચૈત્ર એટલેકે એપ્રિલ માસની માથાફાડ ગરમીમાંથી, `વિદ્યાતુર` પરંતુ, `પરીક્ષાક્ષુબ્ધ` વિદ્યાર્થીઓને માનસિક તાણ મુક્તિના શુભ આશયથી કેન્દ્ર તથા રાજ્ય સરકારોએ તમામ પરીક્ષાર્થીઓને પોતપોતાના નિવાસસ્થાનથી કોઈપણ ટૅન્શન વિના પરીક્ષા આપી શકે તેવી ગોઠવણ કરી, સમગ્ર દેશની શાળા-કૉલેજ-ઈન્સ્ટિટ્યુટ્સમાં, દરેક વિદ્યાર્થી માટે, `પાતાળ-પ્રવેશ` નામનાં કરોડો ટેબલેટ્સ સાવ `મફત` ભેટ કર્યા છે, જેને વિદ્યાર્થી જગત,શિક્ષણજગતના તમામ નિષ્ણાતોએ આ ક્રાંતિકારી પગલાંને એક અવાજે વધાવી લીધું છે..!

વિ.સં.૨૦૬૯. માસ- વૈશાખ.

વૈશાખ-મે માસના (ગ્રીષ્મ ઋતુના) સખત તાપ દરમિયાન, લગ્નોત્સવ માણવા અધીર થયેલાં અનેક લાયક નવયુવક-યુવતીઓને, અચાનક લગ્નકામજ્વરનો સખત રોગચાળો ફાટી નીકળવાથી, દેખાદેખી-ભવ્ય  લગ્નસમારંભના નામે દેશની કિંમતી સંપત્તિ ન વેડફાય તે માટે સમગ્ર દેશના સંતો-મહંતો-મૌલવીઓ-પાદરીઓ તથા અન્ય ધર્મગુરુઓ દ્વારા, સરકારને અસરકારક આગ્રહભરી અપીલ  કરવાને કારણે, સરકાર દ્વારા આખા દેશમાં `માત્રને માત્ર` કોર્ટ મેરેજની પ્રથા અમલમાં મૂકી, ભવ્ય લગ્નોત્સવ પર કડક પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે. આ ઉપરાંત, કૉર્ટમાં નવા કાયદા અનુસાર, હવેથી `સ્ત્રી ભૃણ હત્યા`નો ગુનો IPC ની કલમ ૩૦૨ હેઠળ, ડૉક્ટર્સ, બાળકીનાં માતા-પિતા તથા જેતે વિસ્તારના સરકારી તપાસનીશ અધિકારીઓ સહિત તમામને જવાબદાર માનીને,તેઓ મૃત્યુદંડની સજાને પાત્ર છે, તે બાબતની સમજ આપીને, દરેક વર-વધુ પાસે ` સ્ત્રી ભૃણ હત્યા` નહીં કરવા અંગે કાયદેસર સોગંદનામું લેવા નક્કી કરાયું છે..! જેને લગ્નોત્સવ માણવા અધીર થયેલાં, લગ્નકામજ્વરથી ગ્રસિત પરંતુ, દેશહિતને પ્રાધાન્ય આપતાં અનેક લાયક નવયુવક-યુવતીઓ, તેમના માતાપિતા, તમામ ધર્મોના ધાર્મિક વડા તથા સામાજિક સેવા સંગઠનોએ હ્રદયપૂર્વક આવકાર્યો છે, એટલું જ નહીં પરંતુ, સહુ લાગતાવળગતાએ, પોતાના આંગણે લગ્નપ્રસંગની ભવ્યતા પાછળ ખર્ચ કરવા ધારેલ અઢળક ધનરાશિને દરેક ગામમાં તબીબી ક્ષેત્રે ચેરિટી હૉસ્પિટલ્સ નિર્માણ જેવાં જનકલ્યાણનાં કાર્યો માટે ઉદારતાપૂર્વક દાન કરીને, સામાજિક જવાબદારી પાલન કર્યાનું  સ્મરણ કરાવ્યું છે..! 

જોકે, આ ક્રાંતિકારી સુધારાવાદી નિર્ણયને કારણે, અસંખ્ય સંખ્યામાં બેકાર થયેલા તમામ સંબંધિત કર્મચારી-વ્યવસાયીઓને અન્યાય ન થાય તે હેતુથી, જેતે પાર્ટી પ્લૉટમાં સાદગીભર્યા અનેક સમારંભ યોજીને, સક્ષમ સરકારી અધિકારીશ્રી દ્વારા સરકારી નોકરીનાં નિયુક્તિપત્ર તાત્કાલિક ધોરણે પાઠવવામાં આવ્યાં..!   

વિ.સં.૨૦૬૯. માસ- જેષ્ઠ.

* (જૂન માસ) જેઠનો અર્થ અગ્રજ (સૌથી મોટા) થાય છે આથીજ આ માસ દરમિયાન દેશની તમામ કે.જી.થી લઈને કૉલેજ સુધીની તમામ શૈક્ષણિક સંસ્થાઓના ટ્રસ્ટીશ્રીઓ-સંચાલકશ્રીઓ તથા આચાર્યશ્રીઓ દ્વારા પોતાના ઉદાર (સૌથી મોટા) હ્રદયનો પરિચય આપીને મોટાઈપણું દર્શાવતાં, સમગ્ર દેશમાં એકપણ વિદ્યાર્થી  શાળા-કૉલેજ પ્રવેશથી વંચિત ન રહે તેવા ઉમદા  આશયથી ગરીબ કે તવંગરના ભેદ રાખ્યા વગર તમામને જેતે વિદ્યાશાખામાં વિના ડોનેશન પ્રવેશ આપવા સંકલ્પ કરવામાં આવ્યો. ગામડાના વિદ્યાર્થીઓ ઉમદા શિક્ષણથી વંચિત ન રહી જાય તે માટે શહેરી અદ્યતન શૈક્ષણિક સંસ્થાઓના સંયુક્ત પ્રાધ્યાપક મંડળે, સપ્તાહમાં ત્રણ દિવસ, ગામડાના વિદ્યાર્થીઓને `ગુરુકુળ` પ્રથા અમલમાં મૂકીને સઘન તાલિમ આપવા સર્વાનુમતે ઠરાવ કર્યો છે..!    

વિ.સં.૨૦૬૯. માસ- અષાઢ.

* અષાઢ માસ એટલે મહાકવિ કાલિદાસના ખંડકાવ્ય,`મેઘદૂત`ના માધ્યમ દ્વારા પ્રેમાધીર યક્ષ નાયકે, પોતાની પ્રાણપ્રિય પ્રોષિતપતિકા (વિજોગણ) નાયિકાને પાઠવેલા,`અષાઢસ્ય પ્રથમ દિવસે..!`ની વિરહ વ્યથાને વ્યક્ત કરવાનો માસ..! આ માસ દરમિયાન સમગ્ર દેશના પ્રેમાતુર જોડકાં-કજોડકાંઓને પરસ્પર પ્રેમની અભિવ્યક્તિમાં કશી ખલેલ ન પહોંચે તે માટે, ખાસ અદ્યતન નિર્માણ પામેલા `લવર્સ પાર્ક` દેશભરમાં ખુલ્લા મૂકવામાં આવ્યા છે, જેમાં કોઈ અસલી-નકલી પોલીસ કે પાપારાઝી પત્રકાર-મીડિયાકર્મીના છદ્મરૂપમાં કોઈ અસામાજિક તત્વો આવીને પ્રેમાતુર નાયક-નાયિકાઓનો `તોડપાણી` ન કરી જાય તેવા શુભ ઉદ્દેશ્યથી લવર્સ પાર્કના દરવાજે બી.એસ.એફ.ના જવાનોની લોખંડી સિક્યુરિટી તહેનાત કરવામાં આવી છે..! દેશભરના (૧૮ થી ૮૦ વયના) પુખ્ત નરનારી નાગરિકોએ આ પગલાંને દિલથી આવકાર આપ્યાના અહેવાલ વિવિધ સમાચાર માધ્યમમાં પ્રસારિત થઈ રહ્યા છે..! 

વિ.સં.૨૦૬૯. માસ- શ્રાવણ.

* શ્રાવણ માસમાં રક્ષાબંધન-બળેવના પવિત્ર તહેવારે શેરી-પોળ-સોસાયટીઓમાં સહુ  કોઈના સહયોગથી સામૂહિક જાહેર રક્ષાબંધનનો પવિત્ર તહેવાર, માતાપિતાના આગ્રહને કારણે, ઉમંગભેર રંગેચંગે ઊજવવામાં આવ્યો છે, જેમાં `લવર્સ પાર્ક`માં જવા માટે ગેરલાયક ઠેરવાયેલા  ઘણાં યુવક-યુવતિઓએ રાજીખુશીનાં(?) અશ્રુ વહાવતાં-વહાવતાં સાચા(?) દિલથી રક્ષાબંધન પર્વ ઊજવ્યું, એટલું જ નહીં,   આખા દેશના તમામ ભાઈઓએ રક્ષાબંધનની ભેટ તરીકે, બહેન પ્રત્યે વહાલના પ્રતીક રૂપે,પર્યાવરણ પ્રેમ દર્શાવી, પોતાના આંગણામાં ઘર દીઠ એક-એક વૃક્ષ વાવી તે વૃક્ષનું આવતા રક્ષાબંધન સુધી, પ્રાણના ભોગે રક્ષણ કરવાનું પોતાની ધર્મની બહેનને વચન આપ્યું છે..!  

ઉપરાંત, આજ શ્રાવણ માસમાં અંધ માતાપિતાને કાવડમાં બેસાડી તીર્થયાત્રા કરાવનાર `અંધક` મુનિના સપૂત `શ્રવણ`ના માનમાં, માનોકે જાણે અદ્ભુત ચમત્કાર થયો હોય તેમ, અર્વાચીન શ્રવણ સ્વરૂપ સપૂત-સુપુત્રીઓએ દેશભરનાં સઘળા `ઘરડાઘર`ને તાત્કાલિક મજબૂત લોખંડી તાળાં લગાવી,તેમાં મજબૂરીથી વસવાટ કરતાં તમામ માતાપિતાને મનાવી-પટાવી, માનભેર પોતાના નિવાસસ્થાને પરત લઈ આવ્યાના સુખદ સમાચારો ચારેકોરથી પ્રાપ્ત થઈ રહ્યા છે..!

વિ.સં.૨૦૬૯. માસ- ભાદરવો.

* ભરપૂર  ભાદરવે, ભયંકર ભૂરાંટા થઈ, સરહદ પર તથા દેશમાં ગેરકાયદે ઘૂસણખોરી કરી, આપણા શાંતિપ્રિય દેશવાસીઓ સામું સતત ભસી ધ્વનિ પ્રદૂષણ ફેલાવતી, હડકાયી થયેલી આતંકી પરદેશી શ્વાનજાતિને બરાબરનો પાઠ ભણાવી, તેમને જડબાતોડ જવાબ આપવા માટે, આપણા નવા તેજાબી, ધૂઆઁધાર વડાપ્રધાનશ્રીએ રાષ્ટ્રને નામ સંબોધન દ્વારા આખા દેશની જનતાની રક્તવાહિનીઓને ઉત્તેજિત કરી, રક્તચાપ વધારે તેવી,`એક એક કો ચૂન-ચૂન કે મારુંગા`ની સામૂહિક પ્રતિજ્ઞા લેવડાવી છે, સાથેજ, પોતપોતાના વિસ્તારના સીમાડા-શેરી-પોળ-સોસાયટીના તમામ શ્વાનસમાજને દરરોજ દેશી ઘીનો શીરો ખવડાવી, કોઈપણ ગંભીર આતંકી સ્થિતિનો સામનો કરવા ખૂંખાર શ્વાનસૈન્ય તૈયાર કરવા અનુરોધ કર્યો છે..! જોકે, આ સંબોધન વિશ્વભરમાં પ્રસારિત થતાં, અનેક વગદાર દેશોએ આતંકવાદ વિરોધી પ્રવૃત્તિમાં, આપણા દેશને સક્રિય સમર્થન જાહેર કરતાંની સાથેજ, ગભરાઈ જઈને, આપણા પડોશી દેશો ચીન-પાકિસ્તાને દાદાગીરીથી અત્યાર સુધી કબજે કરેલા આપણા સઘળા પ્રદેશ ખાલી કરી આપણને બિનશરતી પરત કરવાની ઘોષણા તેઓએ  કરી છે..! દેશના દૂરદર્શી વડાપ્રધાનશ્રીએ તાત્કાલિક બોલાવેલી કૅબિનેટ મીટિંગમાં તાજેતરમાં મુક્ત થનાર પ્રદેશની જમીનના સર્વાંગી વિકાસ માટે, આવા કાર્યના નિષ્ણાત સુવિખ્યાત રાષ્ટ્રીય યુવરાજ- રાષ્ટ્રીય રાજપુત્રી તથા રાષ્ટ્રીય જમાઈરાજા પર છેલ્લીવાર વિશ્વાસ મૂકીને, ત્રણ સભ્યોની એક સમિતિ નીમવા સર્વાનુમતિથી ઠરાવ પસાર કર્યો છે..! 

વિ.સં.૨૦૬૯. માસ- આસો.

* આસો માસના આ પવિત્ર માસમાં, દેશભરમાં શક્ય બને તેટલાં વધુ સરકારી પાગલખાનાં નિર્માણના અહિંસક આંદોલનમાં સરકાર પર દબાણ વધારવામાં અમૂલ્ય સહકાર આપવાની શરતે, દેશની સમજદાર જનતાએ, તમામ કવિઓ-લેખકો-સાહિત્યકારો-તંત્રીઓ-સાહિત્ય પ્રકાશકો- ટીવી સિરિયલ્સ-ફિલ્મ નિર્માતાઓ-દિગ્દર્શકો-એક્ટરો-સંગીતકારોને, વિ.સં.૨૦૬૯ના નવા વર્ષ અગાઉ ઉમંગભેર ઊજવાનાર, સુપર્વ દીપોસ્તવી પૂર્વે  દિવાસ્વપ્નમાં ફરજિયાત રાચવા તથા તેનું રસાળ શૈલીમાં દ્ગશ્ય-શ્રાવ્ય-શબ્દ સ્વરૂપે વર્ણન કરી, હાલની પરિસ્થિતિથી, ગંભીર રીતે બૂરી અસર પામેલા સર્વે ઉદ્વેગી પ્રજાજનને, `બે ઘડી ટેસડો` કરાવવા સહુને નમ્ર અપીલ કરી છે..!

======

" હેં, સાંભળો છો? તમને કહું છું... ભૈ`સાબ, આ ત્રણ દિવસથી શું લખ-લખ કરો છો...! ઊંચું જોવાનીય ફુરસદ નથી...!

" અ..રે..! આ અમારા તંત્રીશ્રી એ દીપોસ્તવી અંક માટે એક વિષય આપ્યો છે એટલે `દિવાસ્વપ્ન` જોઉં  છું....!

" હવે દિવાસ્વપ્નને દીવો મૂકો અને આ ઘરની બહાર, ગાંડાની હૉસ્પિટલની એમ્બ્યુલન્સવાળા કોઈનું સરનામું પૂછે છે, તે જરા બહાર આ..વો..ને..!

"અ..રે..! પણ, આ અધુરો લેખ અને પેલા તં..ત્રી..ઈ..ઈ..!

" હા..આ..આ, ઊભા થવાનું એ આળસ? તો પછી આ એમ્બ્યુલન્સ...એમને ત્યાં..જ..મોકલી દઉં..!

" હેં..એં..એં..એં..!

પ્યારા વિદ્વાન પાઠક મિત્રો, ઇ.સ.પૂર્વ પચાસ વર્ષ દરમિયાન  ચીનમાં જન્મેલા, જગવિખ્યાત મહાન ચિંતક-સુધારક `Confucius-કન્ફ્યુશિયસ`ના મત અનુસાર,"Never give a sword to a man who can't dance." મતલબ જેને નૃત્ય (શાસન) કરતાં ન આવડે તેના હાથમાં તલવાર (દેશનું સુકાન) ન આપશો. છતાંય, અણસમજમાં આપણે આપ્યું તેથીજ, વિક્રમ સંવત-૨૦૬૮ના વર્ષાંતે  સમગ્ર દેશમાં મોંઘવારીની ભયાવહ આગ, ભ્રષ્ટાચાર વિરુદ્ધ આંદોલનની ભરમાર તથા સાચા-ખોટાં કૌભાંડની ખુલ્લંખુલ્લા પોલ ખોલ પ્રવૃત્તિને કારણે, અત્યારે ચિંતાજનક પરિસ્થિતિ એ થઈ છેકે, દરેક દેશવાસીઓના તનમનધનની રોજરોજ બરબાદી-ક્લેશ-કજિયા-કંકાસ અને અંતે તો સવાર પડે એટલે, વળી પાછું પરિણામ સરવાળે શૂન્ય? જોકે, શ્રીરામચરિતમાનસમાં શ્રીતુલસીદાસજીએ નવધાભક્તિમાં સંતોષની માત્રાનો સમાવેશ કરતાં નોંધ્યું છેકે, `॥ आठर्व  बथालाभ  संतोषा  सपनेर्हु  नहि  देख  परदोषां ॥` અર્થાત્ - પારકા દોષ જોવા જેવા, બૃહત વિષય પર જેટલું લખીએ તો પણ સંતોષ વળે તેમ નથી. માટેજ, હવે આપ પણ  અહીંથી અટકીને, દિવાસ્વપ્ન વિષયક લપને પડતી મૂકો નહીંતર, પેલાં અમેરિકન સુશ્રીઈરમાબહેનની માફક આપણી ડાગળી પણ હમણાં ચસકી જ સમજો? આમેય, પેલા પાગલ એમ્બ્યુલન્સવાળા આપનું જ સરનામું પૂછે છે...મો..ક..લું..કે..! 

અરે..! ચિંતા ન કરશો, `પાગલખાના`ની એમ્બ્યુલન્સ સતત ફેરવવાની જરૂર, સંસદભવન- સંસદ માર્ગ- દિલ્હી ખાતે છે. એકમેક સામું બિનજરૂરી બકવાસ કરતો, દાંતિયાં કરતો અથવા તો `V.I.P. - V.V.I.P.` નેતાના વહેમમાં ફાલતુ કોઈને રખડતો દીઠો નથી કે જબરદસ્તી પકડીને અંદર બેસાડ્યો નથી..! એ બિચારાનેય શાંતિ અને આપણે તો વળી બમણી શાંતિ..હા..શ..! જોકે, સત્ય એ છેકે, સત્તાના મદમાં છકીને છાકટા થઈ ગયેલા આ નેતા-બાબુઓ, કાળની ઇન્દ્રિયાતીત  ગતિને પામવાની બાબતે, વામણા સિદ્ધ થયા છે. શું તેઓ ઈરાદાપૂર્વક વિસરી ગયા હશેકે? `समयो  बलवानतः ।` 

कृष्णं करोति  गोपालं, भगवन्तं  ततः पुनः । 

द्वारिकेशं  जगन्ननाथं, समयो  बलवानतः ॥

पम्यनाथापि पात्र्‍पाली, भर्तृणां पश्यतां तथा । 

सभायां  क्रोशति  त्रातुं, समयो  बलवानतः॥  (डॉ.श्रीअमृलालजी)

અર્થાત્ - " ભગવાન શ્રીકૃષ્ણએ સમયને કારણે વનમાં ગાયો ચરાવી, સમય દ્વારા તેઓને દ્વારકાધીશ અને જગન્નાથ બનાવ્યા. તેજ રીતે,પાંચ-પાંચ પતિદેવોની હાજરી હોવા છતાં, બિચારી દ્રૌપદી ભરસભામાં વિવશતા વશ પોતાના ચીરહરણને રોકવા આર્તનાદ કરતી રહી ત્યારે સમજાય છેકે, સમય તો રાજાઓનો પણ રાજા છે, તેની સત્તા સાર્વત્રિક છે અને માનવી સમય પાસે સાવ લાચાર છે..!"  હે જગન્નાથજી, અહીં લોકશાહી/જનતા નામની દ્રૌપદીનાં ચીરહરણ સત્તાના દુઃશાસનો ઠેરઠેર કરી રહ્યા છે, અમારી સહાય કરવા ક્યારે પ્રગટ થશો? 

અસ્તુ.

માર્કંડ દવે.તાઃ૨૦-નવેમ્બર-૨૦૧૨.

નવવર્ષપ્રભાતનો કિરણપ્રકાશ.ભાગ-૩.

નવવર્ષપ્રભાતનો કિરણપ્રકાશ.ભાગ-૩.

સર્વે વિદ્વાન પાઠક મિત્રોને,મારા દિલના ઊંડાણથી સાલમુબારકસહ, નવા વર્ષના ખૂબ-ખૂબ અભિનંદન. 

આપનું નવલું વર્ષ આર્થિક,શારીરિક,માનસિક,સામાજિક, એમ તમામ પ્રકારે આપને અપાર શાંતિ,સમૃદ્ધિ,પ્રગતિ પ્રદાન કરે,તેવી ઈશ્વર પ્રાર્થનાસહ,ચાલો આજે આપણે, વિ.સ.૨૦૬૮ના નવલા વર્ષના નવપ્રભાતના દૈદિપ્યમાન અરુણોદય ઉજાસે એક સુંદર દ્ગષ્ટાંત ટાંકીને, આપણા આ લેખમાં નવવર્ષપ્રભાતના કિરણપ્રકાશે આપણા અંતરને ઊજાળવાનો એક નમ્ર પ્રયાસ અવશ્ય કરીએ. 

મિત્રો આપને સ્મરણ હશે..!! આપણા ગુજરાતીના પાઠયપુસ્તકમાં, વર્ષો અગાઉ એક પાઠ આવતો હતો.

એકવાર એક અંધારી રાતે, એક માણસ ફાનસ લઈને,ગામના કાચા રસ્તે થી, પોતાને ઘેર જતો હતો. તે માણસ પોતે લાકડીના ટેકે, રસ્તામાં સાવધાનીથી ધીરે ધીરે આગળ વધતો હતો. નવાઈ એ વાતની હતીકે, તેના હાથમાં સળગતું ફાનસ હતું ..!! પરંતુ, તે માણસ બંને આંખે અંધ હતો. રસ્તે જનારા અન્ય તમામને,આ દ્ગશ્ય જોઈને નવાઈ લાગતી હતી, આખરે એક નવજુવાન ની જિજ્ઞાસા જોર મારતાં, સળગતું ફાનસ લઈને ચાલતા આ અંધ માણસને, તેણે ઊભો રાખીને,પૂછી જ લીધું," બાબા, તમને તો દેખાતું નથી. અંધ છો, તો પછી આખા રસ્તે ફાનસનો પ્રકાશ પડે કે ન પડે,તમને શું ફેર પડે છે ? ફાનસનું વજન શા માટે ઊંચકીને ચાલો છો, તમારે ફાનસની શી જરૂર?"

પેલા અંધ માણસે જવાબ આપ્યો," ભાઈ,તમારી વાત સાચી છે,મારે ફાનસની શી જરૂર? પરંતુ આ ફાનસ નું અજવાળું, દેખતા માણસ માટે છે."

યુવકે પૂછ્યું,"દેખતા માટે ફાનસ ?"

પેલા અંધ માણસે ખુલાસો કર્યો," રસ્તે અંધારું હોય તો, મારી સામેથી આવતો, કોઈ દેખતો માણસ મને અથડાઈ જાય અને હું પડી જાઉં, તો પણ જોયા વગર, મને જ ઠપકો આપેકે, કેમ અથડાય છે ? દેખાતું નથી..!! આંધળો છે?"

.

કેટલી સચોટ વાત...!! કેવો જમાનો છે...!! પ્રજ્ઞાચક્ષુને, દેખતા માણસના માર્ગદર્શન માટે, ફાનસની જરૂર પડે..!!

મિત્રો, આમ તો, દીપાવલીના દીપ પોતેજ જ્ઞાનનું સર્વશ્રેષ્ઠ પ્રતીક મનાય છે. વળી આમ પણ, જ્ઞાનપ્રાપ્તિ, કોઈ એક વ્યક્તિનો ઇજારો નથી. 

ઘણીવાર નૂતન વર્ષે કરવામાં આવતા સંકલ્પ બે પ્રકારના જોવા મળે છે, સારા કાર્યને પ્રેરનારા અને બીજા બેકાર, નકામા. નકામા સંકલ્પ, ચેતનાશક્તિનાં બીજ વાવ્યા વગરનાં ખેતર જેવા હોય છે. તેમાંથી નકામા ઘાસ સિવાય કશું નીપજતું નથી. જોકે, શુદ્ધ, પ્રાણવાન, અંતરના ઊંડાણમાંથી પ્રગટેલો અને માણસની સમગ્ર જીવનશક્તિની એકાગ્ર પ્રેરણાવાળો ફક્ત એક સંકલ્પ સર્વથા સમૃદ્ધ તથા સમર્થ હોય છે, તે બીજ, ખાતર અને પાણીના સમન્વયથી, નવપલ્લવિત ખેતરની માફક નવી શક્તિને જન્મ આપે છે. સારા મહાપુરુષો અને ગ્રંથોની સોબતથી, સ્વત્વ (સ્વયં) નિરીક્ષણ સંકલ્પ અંગે માનવ આંશિક પૂર્ણતા મેળવી શકે, પરંતુ સંપૂર્ણતા માટે લાંબી ધીરજભરી,આકરી તપશ્ચર્યા કામ આવે છે. આ ઉપરાંત, સંપૂર્ણ સંકલ્પ સિદ્ધિ, ઈશ્વરાર્પણ `નાહં કર્તા,હરિ કર્તા` નો ભાવ ધારણ કર્યા વિના શક્ય જ નથી.

સાચું કહું? ઘણા વિદ્વાન મિત્રોનો મત છેકે, માનવ કરતાં તો અબોલ જાનવર સારાં..!! માનવી સિવાયનાં, સાવ અક્કલ વગરનાં ગણાતાં,સર્વ પ્રાણીઓ પાસે કુદરતી આફત,હોનારત, ભયને પારખવાનું જે જ્ઞાન છે,તેની પાસે આપણું જ્ઞાન હજી પાણી ભરે છે, જેમના માટે ફ્રેંચ લેખક વૉલ્ટરે કહ્યું છેકે...!!

" There are two things for which, animals are to be envied, they know nothing of future evils or of what people say about them." Voltaire- French Writer (1694-1777.)

જોકે, એ પણ વિટંબણા છેકે, આજના યુગમાં,હવે તો જ્ઞાનને પણ વિવિધ પુરાવા તથા સત્યની કસોટીની એરણ પર ચઢીને ટિપાવું પડે છે. મિત્રો,આ ફ્રેંચ લેખકની સલાહ કોણે-કોણે માનવી જોઈએ? આપનું  શું  માનવું  છે?

ચાલો, આ ફ્રેંચ લેખકની સલાહ કોઈ માને કે ન માને..!! કમસે કમ આપણે તો આ બેસતા વર્ષે, દ્રઢ સંકલ્પ લઈને, જાનવર કરતાં ચઢિયાતાં સાબિત થવા, આખું વર્ષ (કે આજીવન?) પ્રયત્નશીલ રહીએ..!!

* સ્વયં જાગૃત રહીને,પોતાની જાત-સુધારણાની પ્રવૃત્તિ, સતત જારી રાખો.

* અગાઉ થયેલ ભૂલોને વાગોળશો નહીં.

* તમારી પ્રતિષ્ઠાને હાની થાય તેવા કોઈપણ કાર્યથી અળગા રહો.

* ખરાબ સોબતથી હંમેશા એક અંતર રાખો.

* પ્રેમનો અભાવ જ મોટા ભાગે ખરાબ (નકારાત્મક) વિચારોને જન્મ આપે છે,પ્રેમ આપો અને મેળવો.

* પોતાનાં નિકટનાં સગાંવહાલાં-મિત્રોને, `ઇમોશનલ બ્લૅકમેલ` કરવાનો પ્રયત્ન ના કરો. (તમને ચાહનારા જ તમારાથી દૂર થઈ જશે..!!)

* સત્યને વળગી રહો, ભલે તમને નુકશાન થાય. તમારી સુધરેલી છબી,તમને ફરીથી સારું વળતર આપી જશે.

* સામેના દુઃખી વ્યક્તિની જગ્યાએ,તમારી જાતને મૂકીને, તેનું દુઃખ પોતે અનુભવી,સર્વને મદદરૂપ થાવ.

* તમારી નિંદાની પરવા ના કરો, અને પ્રશંસાથી ફુલાઈ ના જાવ.ધીરજ ધરો,સ્વસ્થ અને શાંત રહો.

* જે વિચારો,થાય છે,તે મન દ્વારા થાય છે,મન બહેકી જાય,તેવા વાતાવરણથી તરત જ દૂર ચાલ્યા જાવ.

જો, આ ચિંતનાત્મક વિચારોનો, માત્ર ત્રણ-ચાર પંક્તિમાં સમાવેશ કરીએ તો,

૧. ચાલો,આપણી આસપાસ, આપણી નબળી-સબળી,ગમતી-અણગમતી તમામ ક્રિયાઓને, મૂંગા મોઢે સહન કરવાને સ્થાને, આ સર્વને સાથે રાખી, સર્વેની કદર કરતાં શીખીએ.

૨. ચાલો,આપણે જે અલૌકિક શક્તિના ઉપાસક હોઈએ, તેને નિરંતર શ્વાસની ગતિમાં સમાવી લઈએ. ઈશ્વરને એક ક્ષણ માટે, આપણાથી અળગા ન કરીએ.

૩.  ચાલો,ઈશ્વરને પ્રાર્થના કરીએ, દીપાવલીના પર્વે, સર્વ દિશાઓમાં પ્રકાશ રેલાવતા, હે અગ્નિદેવ, મારાં સર્વ પાપને બાળીને ભસ્મ કરો.

૪. ચાલો, ઇચ્છાઓને વશ કરતાં શીખીએ.યાદ રહે,શરીર જીર્ણશીર્ણ થશે, ઇચ્છાઓ નહીં. 

ઈશાવસ્ય ઉપનિષદના ઉપદેશાનુસાર,

ॐ ईशा वास्यमिदम् सर्वं यत्किञ्च जगत्यां जगत् |

तेन त्यक्तेन भुञ्जीथा मा गृधः कस्य स्विद्धनम्  ||

ટૂંકમાં, સર્વજન સુખાય-સર્વજન હિતાય સુખના ખજાનાની ચાવી એટલે, `तेन त्यक्तेन भुञ्जीथा` - ત્યાગીને વાપરો.

શું દીપોત્સવી જેવા તહેવારો, માનવીને હકારાત્મક આચરણ કરવા પ્રેરી શકે?

આ સવાલનો ઉત્તર મેળવવા વધુ ચિંતન કરીએ તો, તાજેતરમાં સમગ્ર વિશ્વમાં, દેખાતી પ્રગતિ, સદ્‌વિચાર- સદાચાર અને હકારાત્મક પ્રચારના, ભારે વજનને કારણે છે, સાથેજ એ બાબતે પણ ધ્યાન દોરવાનુંકે, વિશ્વમાં હકારાત્મકતાની તુલનામાં, નકારાત્મકતાનું પલ્લું હજુ હલકું છે. જો ચિંતાની વાત એ હોયકે, પ્રથમ અને બીજા વિશ્વયુદ્ધ બાદ,હવે રહી-રહીને આતંકવાદ જેવા કેટલાક નકારાત્મક વિચાર-આચાર-પ્રચારનું જોર વધ્યું છે તો સાથે આશ્વાસનની વાત એ પણ છેકે, સમગ્ર વિશ્વ, સમાચારની આપ-લે ની બાબતે, એક ગામડું બની ગયું હોવાથી, આવા નકારાત્મક ધરાવતાં તત્વોને ડામીને, જડમૂળથી ખતમ કરવા, વૈશ્વિક સમાજ સક્ષમ છે.

પશ્ચિમી જગતમાં, ઉચ્ચ અભ્યાસ માટે સર્વપ્રથમ, સંસ્થા સ્થાપનાર,મહાન ગ્રીક ફિલૉસૉફર,ગણિતશાસ્ત્રી, પ્લેટો  Plato (428/427 BC – 348/347 BC), તેમના ગુરુ સોક્રેટિસના, ગેરવ્યાજબી, કરુણ મોતથી ઘણા વ્યથિત થયા હતા. તેથી પ્લેટોએ મત બાંધ્યોકે,," સજ્જન બનવા માટે, એકમેકને અનુસરતા, સંકળાયેલા ઘણા ઓછા રસ્તા છે,પરંતુ નઠારા( શેતાન) બનવા માટે અગણિત રસ્તાઓ જગતમાં હાજર છે."

આપણને આર્થિક,શારીરિક અને માનસિક હાની પહોંચાડતા, શેતાની વિચારોથી છુટકારો મેળવવાનું કાર્ય શું અઘરું છે ? બિલકુલ નહી..!!

સંયમિત મન દ્વારા કરવામાં આવેલા,શુદ્ધ વિચાર અને વિશુદ્ધ આચરણ,સમાજમાં તમારા વ્યક્તિત્વનો,પ્રચાર કરે છે,જે તમારી પ્રગતિનો માર્ગ પ્રશસ્ત કરે છે.

સાચુંતો એ છેકે, આપણા દેશને આઝાદી મળે ૬૦+ વર્ષ થયાં છતાં, ભૌતિક સગવડની રીતે, દેશના ઘણા પછાત વિસ્તારોમાં, આજે પણ ફાનસ અને લૅમ્પ દ્વારા અભ્યાસ કરીને, ઘણાં ગરીબ પરિવારનાં બાળકો, ડૉક્ટર, ઍન્જિનીયર, આઈ.એસ; આઈ.પી.એસ. થવાનાં સ્વપ્ન સેવે છે. આપણા સ્વર્ગસ્થ વડાપ્રધાન શ્રીલાલબહાદુર શાસ્ત્રી સહિત ઘણા સન્માનનીય નેતાઓ,તેનાં સચોટ ઉદાહરણ છે. આજે પણ હાઈકોર્ટ-સુપ્રિમકૉર્ટના ઘણા સન્માનનીય જજસાહેબ, ફાનસના પ્રકાશે અભ્યાસ કરી,જેતે પદ સુધી પહોંચ્યા છે. આ હિસાબે તો,બધી ભૌતિક સુખસગવડ હોવા છતાં, માતાપિતાના માથે પડેલા અને મનની આંખે અંધ અને સમજશક્તિમાં પ્રજ્ઞાચક્ષુ હોય તેવા, અનેક માનવીઓને આપણે ફાનસ વગરના પ્રજ્ઞાચક્ષુ કહીશું ?

નવા વર્ષના સંકલ્પ સ્વરૂપે, મનની આંખનો અંધાપો અને સમજશક્તિમાં પ્રજ્ઞાચક્ષુપણું ત્યજીને આજે, નવીજ આશાનો સંચાર કરતા,નવા વર્ષના હકારાત્મક, આશાવાદી વાતાવરણમાં, આપણે સાચા હ્રદયથી, ઈશ્વરને પ્રાર્થના કરીએકે, " હે પ્રભુ, હું જ્યારે સંસારના ત્રિવિધ તાપથી ત્રસ્ત થઈ જાઉં. જ્યારે મને અપાર હતાશા ઘેરી વળે, ત્યારે મારી ભીતર તારા દર્શન પ્રાપ્તિ કાજે અમાપ મહેચ્છાગ્નિ પ્રગટ કરજે. વળી આ તણખાને તું બુઝાવા ન દેજે. ભક્ત પ્રહ્લાદ,મીરાં,નરસૈયો, સુરદાસ,કબીર,રહીમ, જ્ઞાનદેવ,તુકારામ અને અન્ય અનેક પ્રાતઃસ્મરણીય પ્રભુભક્ત સમાન બિરુદ પામવાની ખેવના, હું ન જ રાખી શકું પરંતુ, હે પરમ કૃપાળુ ઈશ્વર, તારા ચરણોમાં મોક્ષપ્રાપ્તિ દ્વારા, પરમ સુખધામ નિવાસની આજીજી જરૂર કરી શકું..!!"

" ॐ सर्वे भवन्तु सुख़िनः , सर्वे सन्तु निरामयाः।

  सर्वेभद्राणि पष्यन्तु, मा कश्चित्दुःख  भाग भवेत॥" ( उपनिषद)

અર્થાત્- સર્વજન સુખી થાવ, સર્વજન નીરોગી રહો, સર્વના જીવનમાં, મંગળ પ્રવર્તે તથા કોઈના જીવનમાં દુઃખની છાયા ન પડે.

અસ્તુ,

નવવર્ષપ્રભાતનો કિરણપ્રકાશ.ભાગ-૧. 

http://markandraydave.blogspot.com/2011/10/blog-post_25.html

નવવર્ષપ્રભાતનો કિરણપ્રકાશ.ભાગ-૨.

http://markandraydave.blogspot.com/2011/10/blog-post_26.html

માર્કંડ દવે.તા.૨૭-૧૦-૨૦૧૧.

નવવર્ષપ્રભાતનો કિરણપ્રકાશ.ભાગ-૨.

નવવર્ષપ્રભાતનો કિરણપ્રકાશ.ભાગ-૨.

" न खलु अक्षिदुःखितः अभिमुखे दीपशिखां सहते । "



અર્થાત્- આંખોની પીડાવાળો માણસ સામે, દીવાની જ્યોતને સહન કરી શકતો નથી. -`વિક્રમોર્વશીયમ્ ` - મહાકવિ કાલિદાસ.

 પ્રિય મિત્રો, 

દીપાવલીના  આલેખ અંગેના વિચારોની, અર્ધતંદ્રાવસ્થામાં, ગત રાત્રે, કેટલાક આદરણીય મહાનુભાવ આવીને, એમના વિ.સ.૨૦૬૮ના નવા વર્ષના સંકલ્પ, મને કાનમાં કહી ગયા છે. તેઓએ તમને કહેવાની મને ના પાડી છે,પરંતુ મારા પેટમાં હવે વધુ સમય ટકી શકે તેમ નથી, કોને ખબર..!! એમાંથી કદાચ આપને પણ કોઈ સંકલ્પ અનુસરવા જેવો લાગે?

* આદરણીય શ્રીમતીસોનિયા ગાંધી,

" હવેથી મારા દીકરા રાહુલને દેશભ્રમણ કરવા દઈશ નહીં, છતાંય કરશે તો, એક દિવસના માત્ર  રૂપિયા-૨૬/- ખર્ચતાં તેને રોકીશ નહીં."

( આમેય, દીકરો હવે મો...ટ્ટો થઈ ગયો છે.)

* આદરણીય શ્રી રાહુલ ગાંધી.

"મમ્મીની ઇચ્છાને માન આપી, હવેથી હું ભારતભ્રમણ કરીશ નહીં, જો કરીશ તો રાત્રીનિવાસ, મલ્ટીમિલિયોનરના ઝૂંપડે કરીને માત્ર રૂ.૨૬માં મારો નિર્વાહ કરી બતાવીશ."

( હવે મલ્ટીમિલિયોનરનો વારો...!! તમે માઠું ના લગાડો..તમારે ત્યાંપણ આવીશ.)

* આદરણીય શ્રીમનમોહનજી.

"હવેથી આતંકવાદના મુદ્દે, પાકિસ્તાનને સાવ ધીમા અવાજે ડરાવીશ નહીં, જો ધીમા અવાજે બોલું તો...તો..એક મિનિટ..ટાઈમ પ્લીઝ..મારે પૂછવું પડશે?"

( આમેય અહીં દેશમાં, મારો અવાજ કૅબિનેટમાં જ, કોણ સાંભળે છે?)

* આદરણીય શ્રીચિદંબરમજી,

" આખું નવું વર્ષ, હું મૌન પાળીશ, હું નથી ઈચ્છતોકે, મારા ભૂલકણા સ્વભાવની ખામી, ગિનિઝ વર્લ્ડ રેકૉર્ડ બુકમાં નોંધાય..!!"

( ઘણું કહી ચૂક્યો...!! વધારે બોલવામાં હવે જોખમ છે.)

* આદરણીય શ્રીદિગ્વિજયસિંહજી,

"ભારતમાં ફેલાઈ રહેલા,`ભગવા તથા ભ્રષ્ટાચાર વિરોધી આતંકવાદ`ને હું છોડીશ નહીં, છતાંય એ આતંકી ઘા જો પાકશે તો,મારી બધી મિલકત વેચી દઈને પણ, તેનો બરાબર ઇલાજ કરીશ"

( `આદરણીય શ્રીઓસામાજી બીન લાદેનજી` છાપ મલમ, થોડીવાર તો બળશે...હોં...ભા...ઈ.)

* આદરણીય શ્રીનરેન્દ્રભાઈ મોદીજી.

" ન્યૂઝ ટી.વી.વાળા મને પી.એમ.ની ખુરશી તરફ દોડતો બતાવે છે, કિંતુ, મને તો ગુજરાતની છ કરોડની જનતા જે કહેશે તેમ જ હું કરીશ."

(લેને ગઈ પૂત ઔર ખો આઈ ખસમ, જેવું કોણ કરે?)

* આદરણીય(???) શ્રી અમે પોતે કવિ-લેખકો.

" હવેથી આવું આડુંઅવળું કશું અમે, લખીશું નહીં. જો લખવું પડશે તો, કોઈનાય બાપની સાડાબારી રાખીશું નહીં."

( કોઈના બાપને વહાલો ગણવા કરતાં, આપ સહુની જેમ દેશપ્રેમ અમને વધારે વહાલો છે, અમારી પાસે એ દેશદાઝ જ તો, આવું બધું લખાવે છે..!!)

ઝનૂની દેશદાઝ જાગવાનું અમારી પાસે મજબૂત કારણ પણ છે. મોગલ બાદશાહ જહાંગીરે કાશ્મીરનું અપ્રતિમ સૌંદર્ય નિહાળીને સહસા કહ્યું હતુંકે,

" गर फिरदौस बर रू-ए-जमीं अस्त | हमीं अस्तो हमीं अस्तो हमीं अस्त | "  

( 'धरती पर अगर जन्नत कहीं है तो वह यहीं है, यहीं है, यहीं है।') - मुग़ल बादशाह जहांगीर

જોકે,  કાશ્મીર સહિત, સમગ્ર દેશની હાલની વણસેલી સ્થિતિ જોતાં તથા વારંવાર થતા આતંકી બૉમ્બ વિસ્ફોટને કારણે, દેશની કાળી સડકોને શોણિત મિશ્રિત, લાલ રંગથી રંગાયેલી જોતાં, એમ કહેવાનું દિલ થાય  છેકે,

 " ગર શોણિતવર્ણ -એ -દોજખ  રુ -એ - જ઼મીઁ  અસ્ત, હમીં અસ્તો,  હમીં અસ્તો, હમીં અસ્ત ।" 

( ઘરતી પર અગર  રુધિર જેવું લાલ નર્ક,  કોઈ જગ્યાએ છે તો તે, અહીંજ છે, અહીંજ છે, અહીંજ છે.) 

મિત્રો, એક જાણીતી કહેવત અનુસાર,, " પેટનો બળ્યો, ગામ બાળે..!!" આપણા ઘરમાં શુભપ્રસંગ હોય ત્યારે, જમણવારની આઈટમ અને તેમાં જોઈતા કરિયાણાનું લિસ્ટ બનાવવા, કોઈ દિવસ ભૂખ્યા માણસને બેસાડવો નહીં,સરખું ભોજન ન કર્યું હોય તેવો માણસ, હંમેશા, ૫૦૦ માણસની જગ્યાએ, લિસ્ટ ૮૦૦ કે ૧૦૦૦ માણસનું જ બનાવશે..!! વાત તો સાચી છે, જમીને લિસ્ટ બનાવવા બેઠેલો માણસ, પોતે ધરાયેલો હોવાથી, કાચી સામગ્રીમાં, ઘણો કાપ મૂકીને, લિસ્ટ બનાવે, તે સ્વાભાવિક છે.

પરંતુ, ઘણા  પ્રજાજનોને એ સવાલ સતાવે છેકે, આપણા દેશના, આપણી ક્ષુધાપૂર્તિ કાજે, આપણે ચૂટેલા `રાજાઓ`નું પેટ (ક્ષુધા) એવું તો કેટલું વિશાળ છેકે, લાખો-કરોડો રૂપિયાનો ભ્રષ્ટાચાર કરવા છતાં ભરાતું જ નથી, સદૈવ ખાલીને ખાલી જ ભાસે છે..!! 

જયપુરના પ્રસિદ્ધ કવિશ્રીવરૂણજીના વ્યંગ કાવ્યની પંક્તિ કહે છેકે, ` मौजूदा सरकार के राज में, गधे भी  पंजीरी   खाए । `, वरुण चतुर्वेदीजी - जयपुर । ) 

આ પંજરી ખાઉ પ્રાણીઓને કારણેજ, આપણા દેશની સમગ્ર જનતા જેના આતંકથી ત્રાહિમામ છે તેવા, મોંઘવારી, ભ્રષ્ટાચાર, આતંકવાદ જેવા રાક્ષસનો વિનાશ થવાને સ્થાને, આ રાક્ષસોનો ત્રાસ સમગ્ર વિ.સં-૨૦૬૬-૬૭ દરમિયાન, સરકારી ઉદાસીનતા તથા અસમર્થતાને કારણે અસહ્ય વકરી ગયો છેતે, સર્વવિદિત બાબત છે. દેશના કોઈપણ સમજદાર નાગરિક, આ પ્રકારની, સમાજને નુકશાન કરતી કોઈપણ પ્રવૃત્તિનું સમર્થન કયારેય ન કરે અને તેથી, આવા પ્રબુદ્ધ નાગરિકોના પ્રેમભર્યા આગ્રહવશ, આ પ્રકારના લેખ દ્વારા, આપણા સહુના સહિયારા પ્રયાસથી, આપણા અંતરના અંધારે અટવાતા કેટલાક અસ્પષ્ટ ખ્યાલ, ધારણાઓના અંધારિયા ઓરડામાં, વિ.સં.૨૦૬૮ના નવવર્ષના નવપ્રભાતે,એક દ્રઢ સંકલ્પ દ્વારા, સર્વ દેશવાસીઓના અંતરમનમાં, જ્ઞાન પ્રકાશ રેલાવવાનો એક નમ્ર પ્રયાસ, આપણાથી અવશ્ય કરી શકાય. મહાત્મા શ્રીગાંધીબાપૂના,અણમોલ પ્રાણના બલિદાનના ભોગે પ્રાપ્ત થયેલી, મહામૂલ્ય આઝાદીની, આપણા મનમાં, કાંઈક તો કિંમત હશેજને?

જોકે, કેવળ જ્ઞાનની વાતો દ્વારા લોક ઉદ્ધાર નહીં, પરંતુ જ્ઞાનના આચરણથી જ જીવન ઊજાળીએ, જે પ્રકારે આદરણીય સંત શ્રીએકનાથજીએ, ભગવાન શ્રીરામેશ્વર મહાદેવના જલાભિષેક કાજે ગંગાજળ  ભરેલા ઘડાનું સઘળું, ગંગાજળ, મરવા પડેલા, એક તરસ્યા ગધેડાને પાઈ દીધું હતું, સત્ય જ્ઞાનાચાર આનેજ કહેવાય.

આચાર એટલે, વર્તન-આચરણ. માતાના ગર્ભમાંથી,જન્મ બાદ પ્રથમ આચરણ, નવજાત શીશુનું રુદન, છે તેમ કહી શકાય. આચરણના નવ પ્રકાર છે: શ્રૌતાચાર, સ્માર્તાચાર, તાંત્રિકાચાર, શિષ્ટાચાર, કુલાચાર, જ્ઞાત્યાચાર, જાત્યાચાર, દેશાચાર અને લોકાચાર. આ તમામ આચરણના ફાયદા-ગેરફાયદા સુપેરે જાણનાર વ્યક્તિ,` ભણેલો સાથે જ, ગણેલો છે.` તેમ કહી શકાય.

`ભણતર સાથે ગણતર`ની જરૂર હોવાના સમર્થનમાં, મહાન ગ્રીક ફિલૉસૉફર ઍરિસ્ટોટલ કહે છેકે, `વ્યવહારીક શાણપણને કેળવીનેજ, સાચું સુખ મેળવી શકાય` - Aristotle (384 BC – 322 BC)

ખરેખર તો, આપણે આવું સત્ય જ્ઞાનાચરણ સામર્થ્ય પ્રાપ્ત કરવા કાજે, આપણા દરેક વિચાર અને તેમાંથી ઉદ્ભવતા શબ્દને, સ્વસ્થ, સ્વત્વ (સ્વયં) નિરીક્ષણ - Self  Inspection ની કઠોર પરીક્ષામાંથી પસાર કરવા, મજબૂર કરવો જોઈએ. વિ.સ.૨૦૬૮ના નવા વર્ષમાં, આપણા  જીવનમાં, વિપરીત સમય, સંજોગ, પૂર્વગ્રહ જેવા, આધિ-વ્યાધિ-ઉપાધિ તથા આપણને ભવિષ્યની અજ્ઞાનતાના, અંધારિયા માર્ગ પર, મૂંઝવણભર્યા સંજોગોમાં, જે અસહ્ય તકલીફ પડવાની છે, તે  સર્વના ઉકેલ માટે,આવો સરળ, મનોવૈજ્ઞાનિક, પ્રૅક્ટિકલ અનુભવ, બીજો કયો હોઈ શકે?

વિ.સં.૨૦૬૮ના નવલા વર્ષે ધર્મયુદ્ધઆરંભનો સંકલ્પ. (પંચજન્ય શંખનાદ?)

મહાભારતના મહાગ્રંથમાં, કૌરવ-પાંડવ વચ્ચેના, ધર્મયુદ્ધ સમયે, સુપ્રસિધ્ધ પંચજન્ય શંખનો ઉલ્લેખ થયો છે. અઢાર દિવસ ચાલેલા આ યુદ્ધમાં, યુદ્ધની શરૂઆત, આ જ પંચજન્યના ધ્વનિ (ઉદ્ઘોષ) સાથે થતી હતી.એમ કહેવાય છેકે, ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ દ્વારા કરવામાં આવતો આ શંખધ્વનિ, સમગ્ર ત્રિલોકમાં સંભળાતો હતો.

વિ.સં.૨૦૬૭ના અંત ભાગમાં જ, ગાંધીવાદી નેતા શ્રીઅણ્ણા હજારેજી તથા તેમના સહકાર્યકર્તાઓએ, ભ્રષ્ટાચાર નિર્મૂલન અભિયાન છેડીને, `જનલોકપાલ બીલ`ના અમલીકરણ માટે, જે અહિંસક ધર્મયુદ્ધનો પંચજન્ય શંખનાદ કર્યો તથા સમગ્ર દેશમાં, તેને જે પ્રકારે વિશાળ જનસમર્થન પ્રાપ્ત થયું, તે નિહાળી એમ અવશ્ય આશા રાખી શકાયકે, વિ.સ.૨૦૬૮ના નવા વર્ષમાં, દેશની જનતાને આ અહિંસક ધર્મયુદ્ધની અસરકારકતાને કારણે, મોંઘવારી, ભ્રષ્ટાચાર, આતંકવાદ જેવા રાક્ષસને નાથવામાં મહદ અંશે સફળતા અવશ્ય પ્રાપ્ત થશે. આખોય દેશ વીર ભગતસિંહ, સાવરકર, ચંદ્રશેખર આઝાદના આદર્શને ફરી પુનર્જીવિત કરશે, આપણા દેશનું યુવાધન, નવા વર્ષના સંકલ્પરૂપે નવેસરથી ચાર્જ થઈ, દેશની રક્ષા કાજે અહિંસક રાષ્ટ્રધર્મયુદ્ધમાં પોતાનો પ્રાણ ન્યોછાવર કરી દેવાની ભાવના કેળવશે..!!

"हस्ती अंकुशमात्रेण वाजी हस्तेन ताड्यते।

श्रृङ्गी लगुडहस्तेन खड्गहस्तेन दुर्जनः॥" - ચાણક્ય.

અર્થાત્- "હાથીને અંકુશથી,ઘોડાને ચાબૂકથી અને પશુને ડંડાથી વશમાં કરી શકાય છે,પરંતુ દુષ્ટ વ્યક્તિથી છુટકારો મેળવવા તેનો સંહાર જ કરવો પડે છે."

ચાલો, આપણે પણ વિ.સ.૨૦૬૮ના નવવર્ષમાં સમાજને વિનાશ તરફ દોરી જતી આસુરી શક્તિઓ (લપોડશંખ) સામે અસલી પંચજન્ય શંખનાદ કરીને,રાષ્ટ્રધર્મયુદ્ધમાં સત્યનો સાથ આપીએ. તેની શરૂઆત આપણા પોતાની જાતસુધારણા દ્વારા કરીએ. 

જોકે, આપને થશેકે, આ `લપોડશંખ` કઈ બલા છે? આપણા સમાજમાં,સાવ લબાડ અને બોલીને ફરી જનારા માણસો માટે `લપોડશંખ` શબ્દપ્રયોગ કરાય છે. જે આપણા દેશના વર્તમાન કેટલાક અહંકારી ભ્રષ્ટનેતાગણ પર બરાબર ફીટ બેસે છે..!! આપણા આ કેટલાક ભ્રષ્ટ નેતાઓને, પ્રજાએ પોતાની મનોકામના પૂર્ણ કરવા, સત્તાનો એક દૈવી શંખ પ્રેમથી ભેટ આપ્યો છે, પરંતુ, જે પ્રકારે નેતાઓ પાંચ વર્ષે ફક્ત એક જ વાર, પ્રજાને મોં બતાવે, જાહેર ભાષણમાં કેટલાય વાયદા-વચન આપી અને પછી પાળતી વેળાએ લબાડવેડા કરે,તેવા લોકોને આપણે `લપોડશંખ` નહીંતો બીજું શું કહીશું?

આમ તો, `લપોડશંખ` શબ્દ એક જૂની લોકકથા ઉપરથી આવેલો છે. એક નગરશેઠની સેવાથી ખુશ થઈને, એક ફરતારામ સિદ્ધ સાધુએ, તેને ઇચ્છીત વરદાન આપતો, દૈવી શંખ ભેટ આપ્યો. પરંતુ, નગરશેઠે પોતાને ફાયદો થાય તે માટે, બીજાનું બૂરું કરવા માટે શંખને આદેશ કર્યો. જોકે, શંખ તો નગરશેઠ કહે, તેનાથી બધું ઊંધું વર્તવા લાગ્યો. છેવટે, કંટાળીને નગરશેઠે શંખને જ સીધો સવાલ કર્યોકે,"ભાઈ, હું કહું છું, એના કરતાં તું ઊંધું કામ કેમ કરે છે?" 

શંખે શાંતિથી જવાબ આપ્યો," તું નગરશેઠ હોવા છતાં, તારું જનકલ્યાણનું કર્તવ્ય ભૂલીને, પ્રજાનું બૂરું ઇચ્છે છે એટલેકે, તું લબાડ છે તો પછી, તારા ઉપયોગ પૂરતો, હું પણ દૈવીશંખ નહીં, `લપોડશંખ` છું."

જે પ્રકારે, આપણા દેશના વૉટ ભૂખ્યા કેટલાક રાજકારણીઓ (નગરશઠ?) પડોશી દેશમાંથી, ઘાતક હથિયારો સાથે, તદ્દન ગેરકાયદેસર ઘૂસણખોરી કરીને, અનેક નિર્દોષ નાગરિકોના જાનમાલનું બેધડક નુકશાન કરનારા, આતંકી અજમલ કસાબ, સંસદભવન પર આતંકી હુમલાના માસ્ટરમાઈન્ડ અફઝલ ગુરુ જેવા ઘાતકી આતંકીને સંરક્ષણ આપી, પ્રજાના પરસેવાની કમાણીમાંથી, તેમની ફાઈવસ્ટાર સરભરા કરી, તેમને ઓછી સજા થાય અથવા સજામાં શક્ય તેટલો વિલંબ થાય તેમ, અસંદિગ્ધપણે વર્તીને, સામાજિક ન્યાયની સ્થાપનામાં જે રીતે ઠાગાઠૈયા કરે છે તે જોતાં, આવા કેટલાક (નગરશઠ) નેતાઓને`  `લપોડશંખ`નું ઉપનામ વિના સંકોચ અર્પણ કરી શકાય?

આજ પ્રકારે, આજકાલ, કેટલીક ન્યૂઝચેનલના પત્રકાર મિત્રોને, પોતે સમાજના સર્વ લોકોના રખેવાળ કે હામી હોવાનો ખ્યાલ મનમાં સળવળતાં, જાણે કૂથલીનો અવર્ણનીય, નિંદાનંદ માણ્યાનો સંતોષ પ્રાપ્ત થતો હોય તેમ, છાશવારે સમયની ખાનાપૂર્તિ કરવા અને સનસનાટી જગાવવા, `BREAKING NEWS` ના નામે જાહેરમાં, રીપીટ ટૅલીકાસ્ટ દ્વારા, જોવા જેવા, ન જોવા જેવા, કોઈને કોઈ રાજકીય પક્ષ દ્વારા સ્પૉન્સર્ડ કરાયેલા,તમામ સમાચાર વારંવાર પ્રસારિત કરીને, આપણા માથે પરાણે ઠોકે  છે? આવા લોકો, સમાજને, સરકારને,અરે..!!  મિડીયા ટ્રાયલ ચલાવીને, નામદાર કોર્ટમાં ચાલતી, વિવિધ સબજ્યુડીસ મૅટરને પણ, પ્રભાવિત કરવાના પ્રયત્ન કરવા લાગ્યા છે? આ ઉપરાંત,  પ્રિન્ટ-ટીવીનું, પીળું પત્રકારત્વ, એટલા માટે ખતરનાક છેકે,  માણસ આજનું અખબાર વાંચીને, પસ્તીમાં આપી છુટકારો મેળવી લે છે, જ્યારે  બ્રેકિંગ  ન્યૂઝના  નામે, ટીવીમાં એક ના એક  બોગસ ન્યૂઝ, અવિરત,  દર અડધા કલાકે, ચોવીસ કલાક,  ટેલિકાસ્ટ  કરીને, ગૉબલ્સના  ભ્રામક  પ્રચારની  વ્યાખ્યાની  માફક, સત્યને  આંખે પાટા બાંધવામાં આવે છે. શું સમાજના, ખાસ કરીને,  દરેક સ્વસ્થ વિચારક, વિદ્વાન વાચક, ચેનલ વ્યૂઅરના ગમા-અણગમાને ધ્યાને લઈને,  શું પીરસવું? કેટલી માત્રામાં પીરસવું? કેટલીવાર પીરસવું? અને પીરસતાં પહેલાં પોતે પીરસેલ સ્ટોરીના કન્ટેન્ટ અંગે, સ્વસ્થ, સ્વત્વ (સ્વયં) નિરીક્ષણ - Self  Inspection, તેઓએ કર્યું છે ખરું?   

જોકે, એ બાબતને ધ્યાને લેતાં તો, ભારતમાં ઘણાખરા અપ્રામાણિક રાજકારણીઓ, કેટલાક ભ્રષ્ટ સરકારીબાબુઓ, કેટલાક બેઈમાન મિલાવટખોર-સંગ્રહખોર વેપારીઓ, કેટલાક લેભાગુ તબીબો,કેટલાક `સૉ કોલ્ડ` વંઠેલા સંત, સાધુ, ઓલિયા, ફકીર, પાદરી કેપછી, ગુજરાતની જનતાની સતત બદબોઈ કરતી, `SO CALLED  NGO`s`ના બહાને નકારાત્મક પબ્લિસિટી દ્વારા, સતત સમાચારમાં રહેવા, હવાતિયાં મારતા કેટલાક કહેવાતા સામાજિક કાર્યકર્તાઓ, કેટલાક નકલી ન્યાયવિશારદ ઍડવોકેટ્‍સ, નકલી શિક્ષણશાસ્ત્રીઓ, કેટલીય ન્યૂઝચેનલના કેટલાક અહંકારી પત્રકાર, ચેનલ્સ માલિક અને અન્ય આવા તમામ (નગરશઠ) લોકો, `લપોડશંખ`નું ઉપનામ મેળવવાને લાયક હોય તેમ આપને નથી લાગતું ?

જે દેશની કુલ વસ્તીમાંથી અડધો-અડધ ગરીબ પ્રજા,  સવાર-સાંજના રોટલા-પાણીને માટે તડપતી હોય ( આમાં હિંદુ-મુસ્લિમ-શીખ-ઈસાઈ બધા આવી ગયા.) ત્યારે, તેમને અન્ય સુખ-સુવિધાને બદલે, કેવળ મોતના ભયને ઢાંકવા આતંકી કફનનાં ચીથરાં મળે, કેટલાક ધર્મઝનૂની આતંકવાદી દેશની શાંતિને હણવા, નિંદનીય ઘટનાઓને અંજામ આપી ગણતરીપૂર્વક અલગ-અલગ ધર્મના લોકોની લાગણી બહેકાવે ત્યારે, આવા કેટલાક `લપોડશંખ` ભેગા મળી, તેમનો મલિન મકસદ પાર પાડવા સિવાય અન્ય કોઈજ હેતુ ન હોઈ શકે, તે બાબત સાવ નાનું બાળક પણ સમજે છે..!!

ચાલો, નવલા વર્ષ નવપ્રભાતના કિરણપ્રકાશે, દ્રઢ સંકલ્પ કરીએકે, ઉપર દર્શાવેલા સમગ્ર વર્ગમાં, જ્યારે હજુપણ સ્વચ્છ અને વ્યવસાયની પવિત્રતાને જાળવી, સરકારના કાન આમળી શકે, તેવા કટાક્ષરૂપી બાણ છોડવાની તાકાત ધરાવતા, સારા પત્રકાર, વિદ્વાનો, ચિંતકોની ફોજ છે, જે ધારેતો વિશાળ વૈચારિક આંદોલન દ્વારા, દેશને નવનિર્માણના માર્ગે દોરી જઈ, આવા લપોડશંખોને  આકુળ વ્યાકુળ  કરી શકે તેમ છે ત્યારે, આવા બાકી રહેલા કેટલાક પ્રામાણિક, સત્યનિષ્ઠ, દેશપ્રેમી લોકોનો સાથ અને સહકાર મેળવી, આપણી ભાવિ પેઢીના ભવિષ્યને અંધકારમય બનાવવા કટિબદ્ધ થયેલા, આદરણીય શ્રીગટોરગચ્છજીના માનસપુત્ર સમાન, આવા તમામ આસુરી અનિષ્ટોને, જડમૂળથી ઊખાડી ફેંકવા, નવા વર્ષમાં આપણે આપણી સમસ્ત તાકાત અજમાવીશું?

મિત્રો,નવવર્ષપ્રભાતનો કિરણપ્રકાશ.નો આગળનો ભાગ-૧. માણવા અહીં  ક્લિક   કરવા વિનંતી. 

http://markandraydave.blogspot.com/2011/10/blog-post_25.html


 નવવર્ષપ્રભાતનો કિરણપ્રકાશ. અંતિમ ભાગ-૩. 

http://markandraydave.blogspot.com/2011/10/blog-post_27.html


માર્કંડ દવે. તા.૨૫-૧૦-૨૦૧૧.